کاملترین فایل مقاله بررسی جامع جنگ های صلیبی

مقاله بررسی جامع جنگ های صلیبی در 80 صفحه ورد قابل ویرایش

دسته بندی: علوم انسانی

فرمت فایل: doc

تعداد صفحات: 80

حجم فایل: 53 کیلو بایت

مقاله بررسی جامع جنگ های صلیبی در 80 صفحه ورد قابل ویرایش

جنگهای صلیبی : 1095-1291

I – علل

جنگهای صلیبی اوج حواث قرون وسطی و شاید جالبترین واقعه ای بود كه در تاریخ اروپا وخاور نزدیك روی می داد. اكنون دو دین بزرگ جهان ،‌اسلام و مسیحیت ، بعد از قرنها مناظره،‌سرانجام آن را به حكمیت نهایی بشرـ یعنی به میدان جنگ – واگذارمی كردند. تمام ترقیات قرون وسطایی ، جمیع عرصة‌بازرگانی و جهان مسیحی ،‌همة‌شور و اعتقاد مذهبی ،‌وكلیة‌قدرت فئودالیسم و فریبندگی شوالیه گری در دویست سال جنگی كه برای بشر و منافع بارزگانی در گرفت به اوج كمال و ذروة‌اعتلا رسید.

اولین علت مستقیم جنگهای صلیبی پیشتازی تركان سلجوقی بود. دنیا خود را با سلطة‌مسلمانان بر خاور نزدیك وفق داده بود. خلفای فاطمی مصر در حكومت بر فلسطین طریق مدارا پیش گرفته بودند و ،‌صرف نظر از چند واقعة استثنایی ، فرقه های مسیحی آن سامان از آزادی زیادی در پیروی از تعالیم دینی خویش برخوردار بودند. حاكم،‌خلیفة دیوانة‌قاهره، كلیسای قیامت را ویران كرده بود ( 1010)‌لكن خود مسلمانان مبالغ معتنا بهی خرج تعمیر مجدد آن كرده بودند. در سال 1047،‌جهانگرد و شاعر ایرانی، ناصر خسرو ، كلیسای مزبور راجنین توصیف كرد:‌«… جایی وسیع است چنانكه هشت هزار آدمی را درآن جای باشد،‌همه را به تكلف بسیار ساخته از رخام رنگین و نقاشی و تصویر ، وكلیسا را از اندرون به دیباهای رومی آراسته مصور كرده و بسیار زر طلا بر آنجا به كار برده ، و صورت عیسی علیه السلام را چد جا ساخته كه بر خری نشسته .»

این فقط یكی از كلیساهای متعدد در بیت المقدس بود . زایران مسیحی حق داشتند آزادانه به اماكن متبر كه رفت و آمد كنند، سالیان سالیان سال بود كه زیارت فلسطین نوعی عبادت یا كفاره محسوب می شد،‌همه جا اروپا ،‌انسان كسانی را می دید كه برگهای نخل فلسطین را چلیپا وار، به نشانة‌زیارت از اماكن متبر كه ،‌زیور تنپوش خویش می كردند.،‌پیرز پلومن معتقد بود كه این قبیل افراد «رخصت داشتند كه از آن پس تمام عمر سخن دروغ بگویند .» لكن در 1070 تركان بیت المقدس را از چنگ فاطمیان بیرون آوردند،‌ و زایران مسیحی از این پس ناقل روایاتی بودند دربارة‌تعدی تركان وبی حرمتی

آنها نسبت به اماكن متبركه. طبق روایتی قدیمی كه صحت آن مسلم نیست ،‌یكی از زایران به نام پیر لومیت ( پیر منزوی )‌از جانب سیمون ،‌بطرك بیت المقدس ،‌نامه ای نزد پاپ اوربانوس دوم به رم آورد كه در طی آن تعقیب و آزار مسیحیان فلسطین بتفصیل بیان ،

واز پاپ عاجزانه تقاضای كمك شده بود (1088).

دومین علت مستقیم جنگهای صلیبی تضعیف خطرناك امپراطوری بیزانس بود. امپراطوری مزبور مدت هفت قرن میان تقاطع بزرگراههای اروپا و آسیا قرار داشت ومانع تهاجم لشكریان آسیایی وخیل جماعات چادرنشین استپها به اروپا بود. اكنون این امپراوری بر اثر نفاقهای داخلی، بدعتهای مخرب، و شقاق 1054 كه مایة‌جدایی آن از غرب شده بود،‌ آن قدر ضعیف بود كه دیگر نمی توانست موفق به انجام این امر خطیر تاریخی شود. در حالی كه بلغارها،‌ پجنگها ، كومانها ، وروسها بر دروازه های اروپایی آن هجوم می بردند،‌تركان مشغول تكه تكه كردن ایالات آسیایی آن امپراطوری بودند. در 1071

سپاهیان بیزانس تقریباً در مناذگر تارومار شدند . تركان سلجوقی ادسا{ الرهایا اورفه }، انطاكیه ( 1085)‌، طرسوس، حتی نیقیه را تسخیر كردند واز آن سوی بوسفور چشم برخودشهر قسطنیه دوختند. امپراطور آلكسیون اول (1081-1118)، با امضای عهدنامة‌خفت آوری ،‌بخشی از آسیای صغیر را نجات بخشید، لكن برای مقابله با هجومهای بیشتر فاقد قوای نظامی بود. اگر قسطنطنیه به دست تركان می افتاد،‌تمامی اروپای خاوری در برابر لشكریان آنها مفتوح می شد وفتح تور ( 732) بی نتیجه می ماند. آلكسیوس غرور مذهبی را فراموش كرد،‌سفرایی نزد پاپ اور بانوس دوم و شورای

پیاچنتسا گسیل داشت،واروپای لاتین را تشویق كرد اورا در هزیمت دادن تركان از اروپا یاری كند. آلكسیوس می گفت كه مبارزه با این جماعت كفار در خاك آسیا عاقلانه تر خواهد بود تاآنكه دست روی دست نند و منتظر سیل آنها از طریق شبه جزیرة‌باكان به

پایتختهای اروپایی باشند. سو مین علت مستقیم جنگهای صلیبی حس جاه طلبی شهرهای ایتالیایی مانند پیزا،‌جنوا،‌ونیز، وآمالفی بود كه می خواستند دامنة‌قدرت تجاری روزافزون خود را بسط دهند. هنگامی حوزة‌ حكومت مسلمین را در اسپانیا كاهش دادند (‌از 1085 به بعد)،‌مدیترانة باختری به روی بازرگانان مسیحی بازشد. شهرهای ایتالیایی از راه بنا

صادر كنندة‌ كالاهای داخلی و مصنوعات ورای آلپ ثروتمند تر و نیرومندتر شدند و در صدد بر آمدند به برتری مسلمانان در مدیترانة‌خاوری پایان دادة‌بازارهای خاور نزدیك را به روی امتعة اروپای باختری بكشانید.م اطلاع نداریم كه این سوداگران ایتالیایی تا چه حد به شخص پاپ تقرب داشتند. تصمیم نهایی از جانب خود اوربانوس گرفته شد. این فكر به مخلیة سایر پاپها هم خطور كرده بود. مثلا ژربر، كه به اسم سیلوستر دوم مقام یاپی را احراز كرد،‌از عالم مسیحیت خواستار نجات بیت المقدس شد،‌و بنا به اصرار او جماعتی از مبارزان مسیحی بی نتیجه قدم به خاك سوریه گذاشتند(‌حد1001)‌. گرگوریوس هفتم در گرماگرم مبارزة‌متهدم كننده ای با هانری چهارم گفته بود:‌«جان بر كف نهادن در راه نجات اماكن متبركه در نظر من بمراتب خوشتر است تا حكومت بر عالمی.» هنگامی كه اوربانوس در مارس 1095 ریاست شورای پیاچنتسا را به عهده گرفت، آتش آن مبارزه هنوز سرد نشده بود. در این شورا اوربانوس به حمایت از تقاضای سفیران آلكسیوس سخن گفت ،‌اما توصیه كرد تا مجمع عظیمتری به نمایندگی از جانب قاطبة‌مسیحیان برای اعلام جنگ علیه اسلام تشكیل نشده است، در گرفتن تصمیم شتاب نورزند.م احاطة وی بر اوضاع زیادتر ازآن بود كه تصور كند در چنین امر

خطیری،در یك سرزمین دور دست ، پیروزی مسیحیان قطعی باشد. بی شك اوربانوس پیش بینی می كرد كه شكست در این مهم به حیثیت مسیحیت وكلیسا سخت لطمه خواهد زد.شاید اشتیاق داشت كه جنگجویی نامرتب بارونهای فئودال و دزدان دریای نورمان را به صورت مبارزه ای مقدس درآورد و اروپا و امپراطوری بنزانس را از خطر مسلمانان برهاند. آرزوی اوربانوس آن بود كه كلیسای شرقی را دوباره به زیر سلطة حكومت پاپی، وعالم مسیحی را به صورت جهان نیرومندی تحت فرمان پاپها در آورد وباردیگر شهر رم را به پایتخت جهان مبدل كند. این مفهوم ذهنی ناشی از نهایت دولتمردی بود

از مارس تا اكتبر 1095 اوربانوس به سیاحت در ایتالیای شمالی و فرانسة‌جنوبی مشغول بود و از امر ا وبزرگان قوم برای كمك ضروری در این راه نظر خواست. در كلرمون ،‌ واقع دراوورنی،‌شورای تاریخی روحانی اجلاس كرد، هرچند كه یك روز سرد ماه نوامبر

بود، هزاران نفر از مردم نواحی و جوامع مختلف چادرهای خود را در میان صحرا برافراشتند،‌و چنان اجتماع عظیمی برپا شد كه هیچ تالاری گنجایش آن همه مردم را نداشت ،‌هنگامی كه هموطن خود اوربانوس دوم را بر بالای صفه بلند كردند، ووی به زبان خود آنها به ایراد مؤثرترین خطا به ها در تاریخ قرون وسطی پرداخت ، قلب همه از فرط احساسات در پس افتاد. پاپ خطاب به حاضران چنین گفت:‌ ای نژاد فرانك! نژاد محبوب و برگزیدة‌ خدا! … از مرزهای اورشلیم واز جانب قسطنطنیه خبر غم انگیزی

آورده اند كه قومی ملعون بكلی از خدا بیخبر جابرانه بر اراضی این مسیحیان هجوم برده با ویروانی وایجاد آتشسوزی مردم را از زاد و بومشان بیرون رانده اند. ابنان جماعتی لز اسرا به مملكت خویش برده و بخشی از آنها را زیر شكنجه هایی بیرحمانه به قتل رسانده اند . این مردم محرابها را بالوث وجود خویش آلوده می سازند وسپس آنها را ویران می كنند. قلمرو یونانیان اكنون به دست آنها تكه تكه شده است یونانیان از آن اراضی وسیعی كه پیمودن سراسر آن حتی بیش از دو ماه محروم شده اند.

جبهة مسلمان حركت كرد.

روز بعد بخت از او برگشت. لشكریان تازه نفسی برای كمك به صلاح الدین از راه رسیدند و ریچارد، كه دوباره بیمار شده بود و حمایتی از شهسواران مقیم عكا و صور نمی‌دید ، بار دیگر تقاضای صلح كرد. ریچارد در حالی كه در آتش تب می‌سوخت به صدای بلند آب یخ و میوه خواست. صلاح‌الدین به اجابت خواستة وی مقداری گلابی و هلو و برف، و همچنین طبیب شخصی خویش را، به بالین وی فرستاد. در دوم سپتامبر 1192 آن دو دلاور عهدنامه صلحی را برای مدت سه سال امضاء و خاك فلسطین را تقسیم كردند. طبق این عهدنامه، قرار شد كه ریچارد بر كلیة شهرهای ساحلیی كه تسخیر كرده بود، از عكا تا یافا، حكومت كند؛ مسلمانان و مسیحیان مجاز باشند آزادانه از اراضی یكدیگر عبور كنند؛ جان ومال زایران در اورشلیم محفوظ و مصون ماند؛لكن شهر بیت المقدس زیر نظر مسلمانان اداره شود ( بعید نیست كه چون بازرگانان ایتالیایی به طور كلی علاقمند به نظارت بر بنا در فلسطین بودند ، به همین سبب ریچارد را تشویق كرده باشند كه اورشلیم را در برابر مناطق ساحلی به مسلمانان واگذارد.) با تدارك تورنواها ، عقد صلح را جشن گرفتنند. و قایعنگار ریچارد درباره این رویداد می‌نویسد:« فقط خداوند تبارك و تعالی از شادمانی بی اندازه این دو سپاه آگاه است.» برای اندك زمانی افراد دل از تنفر شستند. ریچاد رهنگام سوار شدن بر كشتی به عزم انگلیس آخرین نامه گستاخانه خودرا خطاب به صلاح الدین فرستاد و در طی آن وعده داد كه سه سال دیگر برگردد و اورشلیم را بازستاند، صلاح الدین در جواب نوشت كه اگر وی ناگزیر شود سرزمین خود را از دست دهد ، باختن به ریچارد را بر هر آدم زنده دیگری مرجح می‌شمرد.

عدالت، شكیبایی، و میانه روی صلاح الدین كاردانی، شجاعت و تدبیر جنگی ریچارد را شكست داده بود؛ وحدت و وفاداری سرداران مسلمان بر نفاق و عهدشكنیهای سالاران فئودال تفوق یافته بود؛ تجربه نشان داده بود كه یك خط كوتاه مهمات سانی در عقب صفوف سپاه مسلمان بمراتب بر تسلط مسیحیان به دریاهای جهان مزیت داشت. وجود سلطان مسلمان نمونه بارزتر و مشخصتری از جمیع فضایل و نقایص مسیحی بود تا وجود شهریار مسیحی. صلاح الدین دینداری را به آنجا می رساند كه از تعقیب و آزار مخالفان دین پروایی نداشت، و در این قبیل مسائل چنان دستخوش احساسات می شد كه خصومتش با شهسواران پرستشگاه و مهمان نواز بیش از حد بود. با اینهمه ، معمولا با ضعفا بملامیت رفتار می كرد، با شكست خوردگام مهربان ، و در وفای به عهد چنان از دشمنان خویش برتر بود كه وقایعنگاران مسیحی در شگفت بودند چطور الاهیاتی چنین قادر است آدمی چنان به وجود آورد. وی با خدمتگزاران خویش در نهایت ملاطفت رفتار، وشخصاً به كلیة شكایتها رسیدگی می كرد. « پول در نظر وی همان اندازه قدر داشت كه خاك»، وآنچه در خزانه شخصی خویش به جا نهاد فقط یك دینار بود. چندی قبل از آنكه جان سپرد، خطاب به فرزندش ، به ظاهر اندرزهایی داد كه هیچ حكیم مسیحی قادر نبود سخنی پرمغزتر از آن بگوید:

پسرم، ترا به خدای تبارك و تعالی می سپارم .. طبق مشیت وی رفتار كن، زیرا آرامش خاطر در آن نهفته است. از خونریزی بپرهیز.. زیرا خونی كه بر زمین ریزد هرگز نمی‌خسبد. كوشش كن تا دل آحاد رعیت خود را به دست اوری و مراقب رفاه آنان باشی؛ زیرا تو از جانب خداوند و من به این سمت برگزیده شده ای تا خوشبختی آنها را تأمین كنی. جهد كن تا دلوزیران ، بزرگان، و امیران خویش را به دست آری. اگر من به مقام شامخی نایل آمده‌ام،علت آن است كه با محبت و ملاطفت دل مردم را تسخیر كرده ام.

وی در سال 1193، هنگامی كه پنجاه وپنج سال بیشتر از عمرش نمی‌گذشت، بدرود حیات گفت.

VII- چهارمین جنگ صلیبی : 1202- 1204

سومین جنگ صلیبی عكا را آازد ساخت، اما بیت المقدس را همچنان در دست مسلمانان باقی گذاشته بود. نتیجه ای چنین اندك از یك سلسله مبارزاتی كه در آن بزرگترین سلاطین اروپا شركت جسته بودند طبعاً مایه دلسردی بود. غرق شدن فردریك بارباروسا، فرار فیلیپ اوگوست، تصور آشكار ریچارد، توطئه های بی دغدغه شهسواران مسیحی در سرزمین مقدس، اختلافات بین شهسواران پرستشگاه و مهمان نواز، شروع مجدد جنگ بین انگلیس و فرانسه دماغ اروپای مغرور را به خاك سایید و ایقان دنی عیسی را در میان پیروان ان بیش از پیش ضعیف ساخت. لكن چون صلاح الدین زو در گذشت و امپراطوری وی تجزیه شد. امید مومنین اروپایی بالا گرفت. اینوكنتیوس سوم را از آغاز تصدی مقام پاپی خواستار كوشش دیگری در این راه بود و كشیش ساده ای به نام فولك دونویی، در طی موعظاتی، سلاطین و مردم را به شركت در چهارمین جنگ صلیبی دعوت كرد. نتایج حاصله به هیچ وجه مایه امیدواری نبود. امپراطور فردریك دوم پسری بود چهار ساله ؛ فیلیپ اوگوست شركت در یك جنگ صلیبی را برای یك عمر كافی می‌دانست؛ و ریچارد اول پادشاه انگلیس، كه آخرین نامة خو خطاب به صلاح الدین را فراموش كرده بود ، به سخنان تشویق آمیز فولك خندید و در پاسخ وی گفت : « به من توصیه می كنی كه سه دختر خویش یعنی غرور، آز و ناپرهیزكاری را ترك گویم. من آنها را به آنهایی كهب یش از همه استحقاق دارند می‌بخشم: غرورم را شهسواران پرستشگاه، آزم را به راهان سیتو، و ناپرهیزكاریم را به جماع اسقفان» با تمام این احوال، اینوكنیتوس در تقاضای خویش پافشاری ورزید. وی پیشنهاد كرد كه مبارزه علیه مصر در صورتی قرین كامیابی خواهد شد كه ایتالیا حاكم بر دریای مدیترانه باشد، و تسلط بر سرزمین ثروتمند و حاصلخیزی مثل مصر بهترین وسیله رسیدن به بیت المقدس و تسخیر آن شهر است پس از آنكه مدتی با و نیز چانه می زدند ، عاقبت آن جمهوری كوچك دریانورد را راضی كردند در برابر 85000 مارك نقره ( معادل 8500000 دلار) وسایل حركت چهار هزار و پانصد نفر شهسوار با مركب آنها، نه هزار تن از ملازمان ، و بیست هزار پیاده نظام به انضمام سیورسات نه ماهه آنها را از دریا فراهم سازد ؛به علاوه: پنجاه فروند كشتی جنگی مجهز به افراد پاروزن را در اختیار صلیبیون بگذارد. و نیز در مقابل این خدمات یك شرط قایل شد، و آن گرفتن نیمی از غنایم اراضی تصرف شده بود. لكن ونیزیها به هیچ وجه قصد حمله به مصر را نداشتند. سوداگران ونیزی همه ساله از طریق صدور الوار و آهن واسلحه به مصر، و وارد كردن غلام، میلیونها دلار استفاده می‌كردند و اكنون حاضر نبودند كه این داد وستد را به جنگ به مخاطره افكنند یا پیزا و جنووا در این معاملات سهیم سازند. به همین سبب، در همان حال كه مشغول مذاكره با كمیته صلیبیون بودند ، مخفیانه با سلطان مصر عقد اتحادی بستند و متعهد شدند كه آن كشور ار در برابر تهاجم بیگانگان حراست كنند. (1251) ارنول ، یكی از وقایعنگاران این عهد، اظهار می دارد كه ونیز برای منحرف ساختن جنگ صلیبی از فلسطین، رشوه چشمگیری دریافت كرد.

در تابستان 1352، لشكریان جدید صلیبی در ونیز گرد آمدند. سرداران این سپاه عبارت بودند از ماركزه یونیفا چوازمونفرا ، كنت لویی از بلرا، كنت بودوئن از فلاندر ، سیمون دومونفور ( كه بعدها در مبازره با بدعتگذاران آلبیگایی شهرت فراوانی به دست آورد ) ، و عده زیادی از بزرگان و اشراف عهد ، از جمله ژفروا دو ویلاردوئن ، و مارشال دوشامپانی، كه نه فقط در دیپلوماسی و مبارزات صلیبی سهم شایانی ایفا كرد، بلكه تاریخ فضاحت آور آن را به صورت خاطرات آبرومندی تدوین كرد كه خود مقدمه آثار ادبی منثور زبان فرانسه بود به سنت مالوف، اكثر صلیبیون از فرانسه می‌آمدند. به هر كس كه در این امر خطیر شركت می جست دستور داده شده بود كه به نسبت استطاعت مالی خویش مبلغی پول نقد همراه بیاورد تا 85000 مارك نقره ای كه ونیز مطالبه می كرد گرد آید. پس از گرد آوری تمام وجوه ،هنوز 34000 مارك كمبود داشتند . انریكو داندولو ، دوج تقریباً نابینای ونیز «كه دلش را دریای كرم می‌خواندند»، با تمام حرمتی كه از آن مردی نود و چهار ساله بود، پیشنهاد كرد كه اگر صلیبیون در تسخیر بندر زارا به و نیز مدد رسانند، جمهوری مزبور از تقاضای ما بقی پول صرف نظر خواهد كرد. این بندر بعد از خود و نیز مهمترین بندر دریای آدریاتیك محسوب می شد. در 998 ونیز آن را تسخیر كرده بود، وبارها در آنجا مردم علم شورش برافراشته و منكوب شده بودند. اما در این تاریخ به مجارستان تعلق داشت و تنها راه ارتباط اراضی مجارنشین با دریا بود. از آنجا كه ثروت و قدرت این بندی رو به فزونی بود، و نیز بیم آن داشت كه رقیب عمده وی در تجارت آدریاتیك شود. اینوكنتیوس سوم چنین پیشنهادی را شریرانه نامید و تهدید كرد كه هر كس در اجرای این نقشه شریك شود، او را تكفیر می كند. لكن صدای دلنواز سكه های طلا آن قدر بلند بود كه امكان نداشت سخنان بزرگترین و مقتدرترین پاپهای عالم به گوش كسی رسد. ناوگان مشترك جنگجویان بر زارا هجوم بردند و آن بندر را در عرض پنج روز تسخیر، و غنایم به دست آمده را میان خود تقسیم كردند. آنگاه صلیبیون هیئتی را به شفاعت نزد پاپ روانه داشتند و تقاضای عفو كردند. پاپ بر ایشان آمرزش فرستاد ، لكن تقاضا كرد كه غنایم به دست آمده را مسترد دارند، صلیبیون از پاپ برای آمرزش گناهان تشكر كردند ، اما غنایم را نگاه داشتند. ونیزیها حكم تكفیر پاپ را نادیده انگاشتند و درصدد اجرای دومین قسمت برنامه خویش، كه تسلط بر قسطنطنیه بود، برآمدند.

حكومت سلطنتی بیزانس از جنگهای صلیبی چیزی نیاموخته بود؛ كمكی كه در این مبارزات به صلیبیون كرد اندك بود، اما منافعی سرشار عایدش شد؛ قسمت اعظم آسیای صغیر را دوباره به چنگ آورد و با آرامش و قرار شاهد تضعیف متقابل اسلام و غرب در كشمكشی كه بر سر فلسطین روی می داد شد. امپراطور ما نوئل هزاران نفر از ونیزیها را در قسطنطنیه زندانی، و چند صباحی امتیازات تجارتی ونیز را در آن سامان لغو كرده بود (1171). اسحاق دوم، ملق به آنگلوس، بی هیچ ناراحتی و دغدغه خاطری . با اعراب مسلمان متحد شده بود. در 1195 اسحاق به بدست برادرش الكسیوس سوم خلع، زندانی و نابینا شد. پسر اسحاق، كه او نیز آلكسیوس نام داشت، به آلمان گریخت. در 1202 وی عازم ونیز شد و از سنای ونیز و صلیبیون تقاضا كرد كه پدرش را نجات دهند و دوباره به مقام سلطنت بردارند، و در عوض وعده داد كه برای هجوم به مسلمانان همه نوع سیورسات در اختیار آنها قرار دهد . داندولو و بارونهای فرانسوی قرار داد سنگینی را بر آلكسیوس جوان تحمیل كردند : به این معنی كه از وی تعهد گرفتند مبلغ 200000 مارك نقره به صلیبیون تسلیم كند، سپاهی مركب از ده هزار نفر را برای خدمت در فلسطین مجهز سازد، و كلیسای ارتدوكس یونانی را مطیع و منقاد پاپ اعظم گرداند.

با وجود این رشوه زیركانه، اینوكنتیوس سوم صلیبیون را از هجوم به امپراطوری بیزانس بازداشت ، و تهدید كرد كه هر كس را كه از گفته او تخلف ورزد تكفیر خواهد كرد. برخی از اعیان حاضر به شركت در چنین ماجرایی نشدند. بخشی از سپاهیان ، خود را از مبارزات بیزانس بازداشت، و تهدید كرد كه هر كس را كه از گفته او تخلف ورزد تكفیر خواهد كرد. برخی از اعیان حاضر به شركت در چنین ماجرایی نشدند. بخشی از سپاهیان، خود را از مبارزات صلیبی معاف دانستند و به زادو بومشان برگشتند. لكن امید به تسخیر ثروتمدترین شهر اورپا چنان اندیشه نوید بخشی بود كه تاب و توان از همه می برد.

جعبه دانلود

برای خرید و دانلود فایل روی دکمه زیر کلیک کنید
دریافت فایل


کاملترین فایل مقاله بررسی جامع سرطان

مقاله بررسی جامع سرطان در 33 صفحه ورد قابل ویرایش

دسته بندی: علوم انسانی

فرمت فایل: doc

تعداد صفحات: 33

حجم فایل: 22 کیلو بایت

مقاله بررسی جامع سرطان در 33 صفحه ورد قابل ویرایش

فهرست مطالب

عنوان صفحه
سرطان چیست؟……………………………………………………………………………………….. 1

سرطان روده فراخ…………………………………………………………………………………… 2

عوامل مؤثر در ایجاد سرطان روده فراخ……………………………………………………. 3

پیشگیری از سرطان روده فراخ…………………………………………………………………. 5

تشخیص………………………………………………………………………………………………….. 9

سرطان دهان…………………………………………………………………………………………… 12

علل سرطان دهان…………………………………………………………………………………….. 13

تشخیص………………………………………………………………………………………………….. 15

درمان…………………………………………………………………………………………………….. 16

سرطان تخمدان……………………………………………………………………………………….. 17

علل سرطان تخمدان…………………………………………………………………………………. 19

تشخیص سرطان تخمدان………………………………………………………………………….. 19

درمان سرطان تخمدان……………………………………………………………………………… 22

سرطان ریه…………………………………………………………………………………………….. 23

علل سرطان ریه……………………………………………………………………………………….. 24

تشخیص سرطان ریه………………………………………………………………………………… 28

درمان…………………………………………………………………………………………………….. 29

علائم هشدار دهنده سرطان………………………………………………………………………. 30

منابع………………………………………………………………………………………………………. 32
سرطان چیست؟

سرطان نوعی بیماری است كه در آن سلول‌هایی بصورت غیرطبیعی در بعضی از بافتها یا اعضای بدن خارج از روند طبیعی شروع به رشد و افزایش تعداد می‌كنند. در زمان حیات، سلولهای طبیعی بدن طی یك فرایند كنترل شده بازسازی و تكثیر می‌شوند. این امر باعث رشد طبیعی بدن و ترمیم بافت‌های صدمه‌دیده و زخمها می‌شود. وقتی كه سلول‌ها خارج از چهارچوب طبیعی رشد كنند توده‌ای از سلولها را بوجود می‌آورند كه به آن تومور می‌گویند. بعضی از تومورها فقط در محدوده خود رشد كرده و بزرگ می‌شوند كه به آنها تومورهای خوش‌خیم می‌گویند. بعضی از تومورها نه تنها در محل ایجاد شده رشد می‌كنند بلكه توانایی تهاجم و تخریب بافتها و اعضای اطراف را داشته و می‌توانند به نقاط دوردست بدن گسترش پیدا كنند. این تومورها را تومورهای بدخیم یا سرطان می‌گویند. گسترش به نقاط مختلف بدن وقتی اتفاق می‌افتد كه سلول‌های بدخیم از محل اولیه خود كنده شده و از طریق جریان خون یا سیستم لنفاوی بدن منتقل گشته و در نقاط جدید تومور جدیدی را ایجاد كنند. به این تومورهای تازه ایجاد شده، متازستازی می‌گویند.
روده فراخ چیست؟‌

گوارش غذا در حیوانات و انسان با وجود یك لوله توخالی عضلانی كه از دهان تا مقعد دارد، امكان‌پذیر می‌شود. در طول این مسیر، ابتدا غذاها با یكدیگر مخلوط شده، آنگاه موادغذایی لازم جذب و در انتها موادی كه اضافه می‌ماند از بدن خارج می‌شود. قسمت‌های مختلف این دستگاه كه از دهان آغاز می‌شود، به ترتیب شامل مری (در قفسه سینه قرار گرفته و غذا را از دهان به معده هدایت می‌كند)، معده كه غذا پس ار ورود به آن و مخلوط شده با شیرة معده وارد روده باریك می‌شود، روده باریك كه ادامه هضم در آن با اضافه شدن آنزیمهای گوارشی صورت می‌پذیرد و در این محل تقریباً تمامی مواد ضروری بدن جذب می‌شود و روده فراخ كه باقیمانده عملیات هضم و جذب در روده باریك به صورت یك مایع وارد آن می‌شود. در روده فراخ آب این مایع جذب شده، به طوری كه در انتهای روده فراخ این مواد به صورت مدفوع معمولی در می‌آید.

قسمت انتهایی روده فراخ یا مقعد، یك مكانیسم دریچه عضلانی دارد كه به ما اجازه می‌دهد تا كنترل دفع مدفوع را در اختیار داشته باشیم. جداره روده فراخ از بافتهای مختلف تشكیل شده است. به طور كلی جداره روده فراخ ساختمان عضلانی دارد ولی بافت‌های چربی و لنفاوی هم در آن موجود می‌باشد. لایه پوشاننده داخلی آن از سلول‌های خاصی ساخته شده است كه مسئول جذب مایعات وتولید مخاط می‌باشند. مخاط باعث لغزنده شدن میسر و تسهیل صورت ملتهب حركت مدفوع می‌شود. در شدن روده، تولید مخاط افزایش می‌یابد. خروج مقادیر زیاد ترشحات مخاطی ممكن است علامت یك بیماری مهم روده فراخ باشد.
سرطان روده فراخ

سرطان روده فراخ تمامی خصوصیات كلی سرطانها را دارا می‌باشد. تومور معمولاً از سلولهایی كه بخش داخلی روده را می‌پوشانند (اپتیلیوم)، منشاُ می‌گیرد ولی در موارد نادر، ممكن است تومورهای بدخیم از بافتهای دیگر هم سرچشمه گرفته، كه در این صورت نمای تومورهای بافت عضلانی یا لنفوئیدی و یا سایر بافتها را به خود می‌گیرند. حتی سرطانهای سلولهای پوششی هم ممكن است شكلهای مختلفی را از خود نشان دهد.
عوامل مؤثر در ایجاد سرطان روده فراخ

سرطان‌های روده فراخ در سنین زیر 50 سال نادر است، مگر اینكه به علت صدمه و یا وجود بیماری‌های دیگر فرد مستعد ابتلا به این بیماری می‌باشد. بیماری‌های روده‌ای كه باعث افزایش احتمال ابتلا به سرطان روده فراخ می‌شوند، عبارتند از:

كولیت اولسرو: بیماری است كه در آن روده ملتهب شده و نقاط زخمی در آن ایجاد می‌شود. علایم بیماری به صورت اسهال واضح و طولانی همراه با دفع خون و مخاط می‌باشد. در صورتی كه بیماری به طول بینجامد، (معمولاً بیش از 10 سال) منجر به بروز سرطان خواهد شد.

پولیپوز فامیلی: بیماری نادری است كه در تعداد زیادی از افراد یك خانواده ممكن است دیده شود و در اوایل زندگی (دهه‌های اول و دوم) خود را به صورت تومورهای خوش‌‌خیم متعدد (پولیپ) در روده نشان می‌دهد. تمامی بیماران مبتلا به این نوع بیماری، به سرطان روده فراخ مبتلا خواهند شد مگر اینكه روده بیماررا با جراحی خارج كنند. (این بیماران از سنین بلوغ به بعد باید تحت نظر پزشك مورد آزمونهای لازم قرار گیرند.)

· سابقه سرطان روده فراخ

· پولیپ‌های خوش‌خیم، مگر آنكه برداشته شوند.

· سابقه فامیلی

افرادی كه در معرض افزایش خطر ابتلاء هستند، باید مطابق آنچه كه گفته خواهد شد تحت مراقبت و پیگیری قرار گیرند. تمامی افراد بالای 50 سال در معرض ابتلا به سرطان روده فراخ بوده و باید برای جلوگیری از ابتلا به بیماری و یا كشف زودرس بیماری در مراحلی كه براحتی قابل درمان است، اقدامات لازم را به عمل آورند. گرچه هنوز علت سرطان روده فراخ را بدرستی نمی‌دانیم ولی در حال حاضر دو نظر كلی در ارتباط با جلوگیری از ابتلا به بیماری وجود دارد:

یافت‌های زیادی دال بر ایجاد بسیاری از سرطان‌ها بر روی پولیپ‌ها، وجود دارد. معمولاً تبدیل پولیپ به سرطان سالها طول می‌كشد، بنابراین افرادی كه پولیپ دارند و یا مشكوك به داشتن پولیپ هستند، باید به طور مرتب معاینه شده و تمامی پولیپ‌های آنها برداشته شود. این عمل با وارد كردن دستگاهی به داخل روده فراخ از مقعد بدون نیاز به عمل جراحی صورت می‌گیرد (كولونوسكوپی). بخوبی مشخص شده است كه اختلاف فاحشی بین شیوع سرطانهای روده فراخ در ممالك مختلف وجود دارد. افرادی كه از مناطق با شیوع كم به مناطق با شیوع بالا مهاجرت می‌كنند، به سرعت خود را با شكل شیوع در مملكت جدید وقف می‌دهند. این مسئله نشان می‌دهد كه محیط یا روش زندگی عامل این تغییر می‌باشد بافته‌هایی رال بر نقش تغذیه در این مسئله مشاهده شده است . به این صورت كه:

یك عامل خطر اساسی، چربی فراوان ( بخصوص چربی اشباع شده) در رژیم غذایی باشد. چربی‌های اشباع شده اصولاً منابع حیوانی دارند.

یك عامل مهم پیشگیری، مصرف مقادیر كافی فیبرهای غذایی (غلات، میوه و سبزی‌ها) می‌باشد.

مواد سرطانزای تولید شده، توسط عوامل دیگری مثل ویتامین‌های E و C سرطانزایی خود را از دست می‌دهند. بنابراین میوه‌ها و غذاهایی كه حاوی این ویتامین‌ها هستند ممكن است اثر محافظتی داشته باشند.
پیشگیری از سرطان روده فراخ

گرچه علت اصلی آن شناخته شده نیست ولی یافته‌های فراوانی دال بر نقش تغذیه به عنوان علت سرطان روده فراخ وجود دارد. انجمن سرطان كانادا پیشنهاد می‌كنند كه افراد رژیم غذایی خود را مطابق برنامه زیر طراحی می‌كنید.

كمتر چربی مصرف شود (چربی نباید بیش از 30% كالری رژیم غذایی را تشكیل دهد) بنابراین از مصرف گوشت‌های چربی دارد و شیر پرچربی پرهیز شود.

· غذاهای حاوی فیبر را بیشتر مصرف كنید. (غلات)

· سبزی و میوه تازه به مقدار كافی مصرف شود.

· وزنتان را در حد ایده‌آل نگه دارید.

· مطمئن باشید كه غذاهایتان متنوع است.

· الكل مصرف نكنید.

· در صورت داشتن پولیپ، برای خارج كردن آن با پزشك مشورت كنید.

تخمدان‌ها:

تخمدان‌ها عضوی از اعضای تولید مثل در زنان هستند كه در هر سیكل قاعدگی به طور ماهانه تخمك تولید كرده و آن را آزاد می‌كنند. تخمدان‌ها تقریباً به شكل و اندازه دو بادام بزرگ هستند كه در لگن قرار گرفته‌اند. هر كدام از تخمدان‌ها در یك طرف رحمی قرار دارند.

در طی یك دوره قاعدگی، تخمدان‌ تخمك را آزاد می‌كند كه از طریق لوله‌های رحمی به رحم می‌رسد. اگر این تخمك توسط اسپرم بارور شود، جنین را تشكیل خواهد داد.

تخمدان در طی دوره‌های ماهانه، هورمون استروژن ترشح می‌كند. استروژن مسئول صفات ثانوی زنانه است و همچنین باعث رشد رحم و مهبل می‌شود.

با رسیدن به سن یائسگی كه معادل زمان قطع قاعدگی است، تخمك گذاری و ترشح استروژن نیز از تخمدان‌ها قطع می‌شود.

سرطان تخمدان:

سه نوع عمده سرطان تخمدان وجود دارد كه عبارتند از: سرطان سلولهای پوششی سرطان سلول‌های زایا و سرطان سلولهای بینابینی.

تقریباً 90% سرطانهای تخمدان را سرطان سلولهای پوششی كه از سلولهای پوشاننده سطح تخمدان‌ها منشاء تشكیل می‌دهد. سرطان‌های تخمدان ممكن است از سلولهای ژرمینال (زایا) و یا سلولهای بینابینی تخمدان نیز منشاء بگیرند. تشخیص نوع سرطان تخمدان برای مشخص كردن نوع درمان و پیش‌ آگهی بیمار ضروری است. سرطانهای اپی‌تلیالی (پوششی) تخمدان ممكن است به تخمدان مقابل، لگن و شكم گسترش پیدا كند ولی معمولاً این سرطانها محدود به شكم باقی می‌مانند. این سلول‌های سرطانی ممكن است بر روی قسمت درونی شكم كاشته شوند و به داخل حفره شكم رشد پیدا كنند. این نوع سرطان تخمدان تمایل ایجاد مایع درون شكم داشته و همچنین می‌توانند باعث چسبندگی روده‌ها گردد. نوعی از سرطان تخمدان كه از سلول‌های زایا منشاء می‌گیرد، در زنان جوان شایعتر بوده و به درمان پاسخ مناسب می‌دهد.

سرطان تخمدان ناشی از سلولهای بینابینی نادر است. این نوع سرطان در تمام سنین دیده می‌شود و به درمان نیزبه خوبی سرطانهای سلولهای زایا پاسخ نمی‌دهد.

در زنانی كه در جوانی مبتلا به سرطان تخمدان شده و درمان شده‌اند، بعد از یائسگی احتمال ابتلا به سرطان تخمدان بیشتر از سایر افراد نیست.

علل سرطان تخمدان:

علت شناخته شده‌ای برای سرطان تخمدان وجود ندارد. زنانی كه سابقة فامیلی سرطان تخمدان، پستان و یا روده فراخ را دارند و هیچنین زنانی كه زود یائسه شده‌اند، در معرض خطر افزایش احتمال ابتلا به سرطان تخمدان قرار دارند. احتمال ابتلا به سرطان تخمدان در زنانی كه قرصهای جلوگیری از بارداری مصرف می‌كنند كمتر است.

تشخیص:

ممكن است اولین علامت سرطان تخمدان، اختلالات مبهم و پایدار گوارشی مثل نفخ معده و تجمع گاز در روده‌ها باشد. در بیشتر موارد این علامت‌ها نباید باعث نگرانی شود. اگر این علایم ادامه یافت بهتر است با پزشك مشورت گردد. هرچه بیماری زودتر كشف شود، احتمال درمان موفق بیشتر خواهد بود.

اگر سرطان تخمدان كشف و درمان نشود سایر علایم بروز خواهد كرد. شایعترین علامت، اتساع شكم است كه به دلیل تجمع مایع در شكم ناشی از سلولهای سرطان می‌باشد. گاه اتساع شكم ناشی از خود تومور یا تجمع مایع در داخل تومور (كیست) است. علامت دیگر سرطان تخمدان می‌تواند خونریزی غیرطبیعی زنانه باشد. این سرطان به وسیله معاینه پزشكی تشخیص داده می‌شود. ابتدا پزشك شكم را لمس كرده سپس معاینه داخلی برای بررسی رحم و سایر اعضای لگنی انجام خواهد شد. در بیشتر موارد معاینه‌های زنانه شامل انجام پاپ اسمیر نیز هست كه برای تشخیص سرطان تخمدان نقشی ندارد.

اگر شك به سرطان تخمدان وجود داشته باشد از روشهای تشخیصی گوناگونی برای تایید وجود بیماری و پیدا كردن میزان گسترش آن استفاده می‌شود. این روش‌ها شامل رادیوگرافیهای اختصاصی، سونوگرافی و آزمایش خون است.

سونوگرافی:

سونوگرافی یك روش غیر تهاجمی بدون درد برای بررسی اعضای داخلی است. این وسیله شبیه رادار عمل می‌كند. بدین طریق كه امواج صوتی از اعضای داخلی عبور كرده و بازگشت آنها دریافت شده، آنگاه توسط كامپیوتر به تصویری تبدیل می‌شود كه نشان‌دهنده وضعیت اعضای داخلی است. سونوگرافی می‌تواند بین كیست و سایر علل بزرگی تخمدان افتراق دهد. اگر كیست تخمدان كشف شود چسبندگی آن به ساختمان‌های دیگر و نمای خوش‌خیم یا بدخیم آن توسط سونوگرافی قابل ارزیابی است.

رادیوگرافی:

در زنانی كه سرطان تخمدان تشخیص داده شده، برای پیدا كردن درگیری سیستم ادراری و روده فراخ توسط سرطان، از رادیوگرافی‌های گوناگون استفاده می‌شود. یكی از این روش‌ها تنقیه باریم است. در این آزمایش روده فراخ توسط محلولی از باریم با تنقیه پر می‌شود. و سپس رادیوگرافی به عمل می‌آید.

نتایج رادیوگرافی تاثیرگذاری تومور بر عملكرد روده فراخ و احتمال منشا گرفتن تومور از روده فراخ را مشخص می‌كند. در این آزمایش ماده حاجب به درون خون تزریق می‌شود. سپس این ماده توسط كلیه‌ها از خون گرفته می‌شود و در ادرار تغلیظ می‌گردد.

لاپاروسكوپی:

این روش ممكن است بعد از لمس تومور توسط پزشك یا مشاهده نكته غیرطبیعی در آ‎زمایش‌های تصویربرداری انجام گیرد. در این روش یك سوراخ كوچك در جدار شكم ایجاد می‌شود و یك وسیله لوله مانند باریك همراه چراغ از محل به داخل شكم وارد می‌شود. در مواردی كه كیست‌های تخمدان به نظر بزرگ بیایند، این روش ممكن است باعث صدمه آنها شود، در این مواقع لاپاروتومی توصیه می‌شود.

لاپاروتومی:

این جراحی تحت بیهوشی عمومی انجام می‌شود و تشخیص و درمان سرطان تخمدان را توأم انجام می‌دهد. گرچه در حین لاپاروتومی قطعه‌ای از بافت‌ برای تشخیص، نمونه‌برداری خواهد شد ولی هدف لاپاروتومی درمان سرطان تخمدان می‌باشد.

درمان:

به طور كلی سرطان تخمدان به وسیله تركیبی از روشهای جراحی، شیمی درمانی و رادیوتراپی (پرتو درمانی) درمان می‌شود. درمان در هر فرد بر اساس نوع تومور و میزان گسترش آن تعیین می‌شود. اگر زمانی كه سرطان محدود به تخمدان است كشف و درمان شود، بیشتر بیماران قابل بهبود هستند. اگر سرطان به اعضای دیگر گسترش یافته باشد، نتایج درمانی خیلی خوبی نخواهد داشت.

جراحی:

سرطان‌های تخمدان معمولاً جراحی می‌شوند و در طی جراحی یك یا هر تخمدان برداشته می‌شوند. معمولاً رحم و لوله‌های رحم را برای بررسی درگیری با سرطان از بدن بیمار خارج می‌سازند. در موارد نادر یك زن حامله ممكن است متبلا به سرطان تخمدان شود. تصمیم‌گیری راجع به درمان این نوع بیماران بر مبنای نوع تومور و میزان گسترش آن خواهد بود. زنان تا قبل از یائسگی در صورتی كه یك تخمدانشان باقی مانده باشد می‌توانند دوباره حامله شوند. خارج كردن تخمدان تأثیری برروی فعالیت‌های جنسی ندارد.

جعبه دانلود

برای خرید و دانلود فایل روی دکمه زیر کلیک کنید
دریافت فایل


کاملترین فایل مقاله بررسی جایگاه سیستم حمل و نقل زمینی استان بوشهر در گردشگری استان بوشهر

مقاله بررسی جایگاه سیستم حمل و نقل زمینی استان بوشهر در گردشگری استان بوشهر در 71 صفحه ورد قابل ویرایش

دسته بندی: علوم انسانی

فرمت فایل: doc

تعداد صفحات: 71

حجم فایل: 58 کیلو بایت

مقاله بررسی جایگاه سیستم حمل و نقل زمینی استان بوشهر در گردشگری استان بوشهر در 71 صفحه ورد قابل ویرایش

فهرست مطالب

عنوان صفحه

فصل اول: كلیات تحقیق

مقدمه و بیان مسئله …………………………………………………………………………………. 2

فصل دوم: ادبیات تحقیق

قسمت اول- گردشگری

مقدمه …………………………………………………………………………………………………….. 6

تعاریف گردشگری…………………………………………………………………………………… 7

تعریف گردشگر……………………………………………………………………………………….. 9

اركان صنعت گردشگری…………………………………………………………………………… 9

نقش زیرساخت‌ها در توسعه صنعت گردشگری …………………………………………. 10

موانع توسعه گردشگری ایران از نقطه نظرات مختلف………………………………….. 11

استان بوشهر و تقسیمات سیاسی آن ………………………………………………………… 14

جغرافیای طبیعی استان بوشهر………………………………………………………………….. 18

جاذبه‌های گردشگری استان بوشهر…………………………………………………………… 22

قسمت دوم- حمل و نقل

مقدمه …………………………………………………………………………………………………….. 30

حمل و نقل چیست؟ …………………………………………………………………………………. 31

ارتباط حمل و نقل و گردشگری…………………………………………………………………. 33

مدل مستقیم حمل و نقل…………………………………………………………………………….. 34

عوامل موثر در توسعه حمل و نقل…………………………………………………………….. 36

اهمیت سرمایه گذاری در حمل و نقل ………………………………………………………… 37

فصل سوم: روش تحقیق

مقدمه……………………………………………………………………………………………………… 40

فرضیه‌های تحقیق…………………………………………………………………………………….. 40

اهداف تحقیق……………………………………………………………………………………………. 41

روش تحقیق…………………………………………………………………………………………….. 41

خلاصه مراحل انجام تحقیق………………………………………………………………………. 42

جامعه آماری…………………………………………………………………………………………… 43

فصل چهارم: نتیجه‌گیری

مقدمه……………………………………………………………………………………………………… 51

نتیجه‌گیری و ارائه پیشنهادات……………………………………………………………………. 52

الف- نتایج حاصل از آزمون فرضیات، از دیدگاه مسافران……………………………. 52

ب- نتایج حاصل از آزمون فرضیات، از دیدگاه كارشناسان………………………….. 55

پیشنهادات به مسئولین……………………………………………………………………………… 56

پیوست‌ها
الف- منابع و مآخذ …………………………. 60

ب- پرسش نامه‌ها……………………………………………………………………………………. 62

اهمیت و ضرورت تحقیق

توسعه گردشگری استان بوشهر می‌تواند عاملی برای رشد و توسعه استان ذكر شود كه به اشتغال‌زایی و توسعه اقتصادی آن می‌توان اشاره كرد. وجود سواحل زیبا و هوای مطبوع این خطه از سرزمین مادر فصول سرد می‌تواند برای هر گردشگری، چه داخلی و چه خارجی جذاب باشد. اما استان بوشهر با داشتن این امتیاز كمتر از این توان بالقوه سود برده است. پس قطعاً‌ موانعی وجود دارد كه یكی از این موانع وضعیت نامناسب سیستم حمل و نقل زمینی استان و شبكه راههای آن می‌باشد.
هدف تحقیق

هدف اصلی تحقیق پاسخگویی به این سوال است كه آیا وضعیت موجود سیستم حمل و نقل زمینی یكی از موانع توسعه و رونق گردشگری به شمار می‌آید؟
فرضیه‌های تحقیق

– فرضیه اصلی: وضعیت نامناسب سیستم حمل و نقل زمینی یكی از موانع توسعه گردشگری استان است.

– فرضیه فرعی (1): وصل نبودن استان بوشهر به شبكه راه‌آهن یكی از موانع توسعه گردشگری استان است.

– فرضیه فرعی (2): وضعیت نامناسب شبكه‌راه‌های برون شهری استان یكی از موانع توسعه گردشگری استان است.

– فرضیه فرعی (3): وضعیت نامناسب تأسیسات و خدمات جانبی راه‌های برون شهری استان یكی از موانع توسعه گردشگری استان است.
روش تحقیق

روش تحقیق مورد استفاده از نوع توصیفی و از نوع پیمایشی است.
روش جمع آوری اطلاعات

روش جمع‌آوری اطلاعات از طریق پرسش‌نامه، مصاحبه و منابع كتابخانه‌ای می‌باشد.
قلمرو تحقیق

قلمرو مكانی این تحقیق محدوده جغرافیایی استان بوشهر است و مسافران و كارشناسان سازمان میراث فرهنگی، قلمرو زمانی فروردین 85 می‌باشد.
جامعه و نمونه آماری

– مسافران

– كارشناسان
نتایج مورد انتظار تحقیق

توسعه حمل و نقل زمینی می‌تواند نقش مهمی را در توسعه گردشگری ایفا كند و برای دسترسی به هر مكان و جاذبه ای سیستم حمل و نقل به عنوان یك زیر ساخت مطرح و مهم است.

مقدمه

یكی از زمینه‌های حركت از اقتصاد متكی به نفت، به اقتصاد غیر نفتی، تغییر ساختار اقتصادی كشور است و برای چنین تغییری نگرشی یكپارچه در ابعاد یكپارچه در ابعاد اقتصادی، اجتماعی، حقوقی و مدیریتی ضروری به نظر می‌رسد. یكی از عرصه‌های تنوع، تنوع بخشی اقتصادی كشور با توجه به تنوع محیطی و مزیت‌های نسبی موجود، گردشگری است.

گردشگری امروزه در اغلب كشورها به ویژه كشورهای جهان سوم كلید اقتصاد بشمار می‌رود، تا جایی كه در این كشورها گردشگری بیش از سایر برنامه‌های توسعه در اولویت قرار گرفته است. تنوع بخشی به اقتصاد، بالا بردن شاخص‌های توسعه انسانی، مشكلات ناشی از صنعتی شدن و آلودگی بیش از حد استاندارد شهرها و بویژه شهرهای بزرگ، افزایش بهره‌ وری نیروی انسانی، اشتغال‌زایی، تكامل فرهنگ‌ها، حفظ محیط زیست و در مجموع توسعه پایدار از دغدغه‌هایی است كه جهان سوم با آن روبرو است و هر یك از كشورها در هر سطحی از توسعه تلاش می‌كنند تا پاسخی مناسب به دغدغه‌های مذكور بدهند.

در بین كشورهایی كه به تنوع بخشی اقتصاد روی آورده‌اند و می‌خواهند خود را از اقتصاد تك پایه‌ای برهانند، در جستجوی شناخت مزیت‌ها یا خلق آنها هستند. یكی از این مزیت‌ها، گردشگری است كه اغلب كشورها به ویژه كشورهایی كه به لحاظ موقعیت مكانی از این مزیت برخوردارند. در برنامه‌های ملی خود آنرا گنجانده‌اند با از این طریق بتوانند فرایند توسعه ملی خود را تكامل بخشند.

مسافرت و صنعت گردشگری به عنوان بزرگترین و مهمترین صنعت در دنیای امروز به حساب می‌آید. بسیاری از كشورهای این صنعت پویا را به عنوان منبع درآمد، اشتغال، رشد بخش خصوصی و توسعه ساختار زیربنایی خود می‌دانند. بویژه كشورهای در حال توسعه، به توسعه گردشگری اهمیت بیشتری می‌دهند. (وای؛ 1377؛ ص 27)

توسعه گردشگری در هر پایه و برنامه‌ای كه در مورد توسعه باشد، عامل كلیدی بشمار می‌رود توسعه كشاورزی، صنعت و گردشگری از راه‌های مختلف ایجاد كسب و كار هستند و احتمالاً، توسعه گردشگری ساده‌ترین روش برای كسب وكار و در آمد در مقایسه با دو روش دیگر است. در كشور ما صنعت گردشگری از پتانسیل بالایی برخوردار است و اگر توجه خاصی به آن شود می‌تواند درآمد زیادی را عاید كشور كند.

تعریف گردشگری

امروزه گردشگری به عنوان یكی از پدیده‌های مهم زندگی اجتماعی بشر، از دیدگاه علوم مختلف از جمله اقتصاد، جامعه‌شناسی، جغرافیا و مدیریت، مورد بررسی قرار می‌گیرد و بر همین اساس تاكنون تعاریف متعددی از گردشگری به توجه به دیدگاه موضوعی هر یك از رشته‌ها، صورت گرفته است.

گردشگری از دیدگاه جامعه شناسی عبارت است از: مجموعه روابطی كه شخص گردشگر در محل اقامت موقت خود در مقصد، با انسان های ساكن در آن محل بوجود می‌آورد. در این تعریف صرفاً به روابط گردشگر و كلاً روابط انسانی توجه شده است در حالی كه جغرافی‌دانان در تعریف خود از گردشگری، عمدتاً بر رابطه گردشگران با مقصد و اقلیم متمركز می‌شوند. (كاظمی؛ 1381؛ ص 31)

در فرهنگ لغت گردشگری عبارت است از: مسافرت برای تفریح و سرگرمی و سفری كه در آن مسافر به مقصدی رفته و سپس به محل سكونت خود بر‌می‌گردد. در تعریف دیگری، گردشگری به سفر موقتی و كوتاه اطلاق شده كه ضمن آن گردشگر به منطقه‌ای خارج از محل سكونت و كار خود به منظور سیر و سیاحت سفر می‌كند.

نكات مهمی كه در كلیه‌ی تعاریف مشاهده می‌شود، جدا شدن فرد از محل كار و اقامت دائم خود، كوتاه و موقتی بودن سفر و انجام فعالیت‌هایی مانند بازدید، سرگرمی و تفریح در مدت سفر می‌باشد.

از نظر اقتصادی گردشگری نشان دهنده انتقال قدرت خرید از یك منطقه به منطقه دیگر است. (الوانی؛ 1373؛ ص 18، 19)

نهایتاً‌ اینكه گردشگری فعالیتی است چند رشته‌ای، چند مسئله‌ای، چند بخشی‌ و چند شكلی، چند رشته‌ای از این جهت كه گردشگری از رشته‌های اقتصاد، حقوق، جامعه شناسی ، روان شناسی، جغرافیا، هتلداری، بازرگانی، راه و ساختمان و… استفاده می‌كند.

چند مسئله‌ای از این جهت كه با مسائل جغرافیایی، زیست محیطی، مالی و اقتصادی، فنی، انسانی، فرهنگی و آموزشی، حقوقی و سیاسی و امنیتی ارتباط دارد.

چند بخشی از این جهت كه در گردشگری، بخش‌های دولتی، نیمه دولتی، و خصوصی درگیر می‌باشند. چند شكلی از این جهت كه گردشگری از اشكال مختلف فرهنكی، ورزشی، كسب و كار، درمانی، اجتماعی، زیارتی، و استفاده از شیوه‌های مختلف حمل و نقل و تاسیسات اقامتی تشكیل می گردد. (عزیزی؛ 1378؛ ص 48)

تعریف گردشگر

گردشگر به كسی گفته می‌شود كه اقدام به مسافرت می نماید و مدت سفر او بیش از 24 ساعت و كمتر از یكسال است و سفر وی با انگیزه‌های تفریحی، استراحتی، فرهنگی، شركت در كنفرانس‌ها، سمینارها و مواردی مشابه صورت می‌گیرد. (WTO 1997)

گردشگر به 2 بخش كلی تقسیم می‌گردد:

1) گردشگر داخلی: كسی است كه از محل اقامت خود حداقل 50 مایل دور شده و برای اهدافی از قبیل امور كاری، تفریحی، شخصی و استراحت در محلی اقامت گزیند. مدت اقامت وی می‌تودند از كمتر از یك شب یا بیشتر از آن باشد.

2) گردشگر خارجی: افراد ساكن یك كشور كه به خارج از آن كشور سفر می‌كنند.

اركان صنعت گردشگری

اركان صنعت گردشگری را تركیبی از فعالیت‌ها، خدمات و صنایع شكل می‌دهد. اركان صنعت گردشگری به قرار زیر است:

1) آب و هوای استان:

الف- عوامل موثر بر آب و هوای استان

1- عرض جغرافیایی: مدار رأس السرطان با سه درجه اختلاف از جنوبی‌ترین نقطه‌ی خلیج فارس می‌گذرد. این به این معنی است كه سواحل خلیج فارس در منطقه‌ای بسیار گرم قرار گرفته است. به این ترتیب، در استان بوشهر در فصل تابستان سیستم پرفشار جنب حاره حاكم می‌شود. در مقابل، تابش شدید آفتاب تابستانی، توان تبخیری این منطقه را بالا می‌برد.

2- ارتفاع از سطح دریا: در بوشهر با فاصله‌ی 200 كیلومتری از ساحل خلیج فارس، بدنه‌های پله مانند فلات ایران قرار دارد كه تقریباً از ساحل شروع می‌شود و تا حدود 2000 متری ارتفاع می‌یابد.

3- فاصله از دریا: در نوار ساحلی استان، اختلاف درجه‌ی حرارت بین شب و روز و فصول به علت نزدیكی به دریا كم است. افزایش رطوبت هوا از طریق بخار آب و حاكمیت رژیم‌ بادهای محلی از دیگر تاثیرات خلیج فارس است.

4- جهت وزش‌بادها: جهت وزش بادها در وضعیت آب و هوای استان نقش عمده‌ای دارد. بادهای غربی، در ماه‌های سرد سال، استان بوشهر را مانند سایر نقاط ایران تحت تاثیر قرار می‌دهند. این بادها با عبور از خلیج فارس رطوبت زیادی جذب می‌كنند و باعث ریزش باران در استان می‌شوند.

ب- عناصر آب و هوایی

1) فشار هوا: خلیج فارس به دلیل وضع جغرافیایی خود بین فلات ایران و عربستان، در زمستان و تابستان تحت تأثیر اقلیمی خارج از منطقه قرار می‌گیرد. این ناحیه در تابستان، تحت تأثیر سیستم پرفشار جنب حاره، آب و هوای گرم و خشكی دارد.

2) درجه حرارت: استان بوشهر از دو بخش تشكیل شده؛ جلگه‌ای و كوهستانی. بخش وسیعی از استان را كوهستان فرا گرفته است وبخشی از آن وسعت كمتری دارد، جلگه‌ای است كه به علت مجاروت با آب‌های خلیج فارس، تحت تأثیر آب و هوای آن قرار می‌گیرد. گرم‌ترین ماه سال مرداد و سردترین ماه، دی است.

3) پوشش گیاهی استان

وجود آب و هوای خشك و بیابانی و تبخیر زیاد در استان بوشهر باعث فقر نسبی پوشش گیاهی شده است. این امر در فصل تابستان كه بدون بارش است و حدود 7 ماه طول می‌كشد. كاملاً‌ چشمگیر است اما در فصل زمستان و به دنبال ریزش باران در جلگه‌ها و نواحی پایكوهی استان مناظر زیبایی از علفزارهای سرسبز و گل‌های وحشی خودرو دیده می‌شود. با توجه به مقدار بارش سالانه و میانگین دمای زیاد تابستان، در استان بوشهر گیاهان علفی یك ساله و بوته ای به طور طبیعی می‌رویند. این گیاهان معمولاً در فصل پاییز و زمستان روییده و رشد می‌كنند و در فصل بهار و تابستان با شدت گرفتن گرما و كاهش بارندگی به تدریج خشك می‌شوند و از بین می‌روند.

با توجه به مطالب ذكر شده، پوشش گیاهی استان را می‌توان به دو بخش تقسیم كرد: الف- جنگل‌ و درختزار؛ ب- مرتع.

الف- جنگل و درختزار: جنگل‌های استان بوشهر به 68000 هكتار، معادل 5/24% از سطح كل استان می‌رسد و شامل جوامع جنگلی كنار، گز، بادام و بنه و حرا می‌باشد. مهمترین جامعه گیاهی آن حرا می‌باشد كه به رویش‌های مانگرو معروف است و از نظر زیست محیطی اهمیت زیادی دارند.

ب- مساحت واقع استان بالغ بر 5/1 میلیون هكتار است. این مراتع غالباً‌ علوفه‌ی كمی دارند و از نوع مراتع بیابانی فقیر به شمار می‌رود.

جاذبه‌های گردشگری استان بوشهر

استان بوشهر از لحاظ آثار تاریخی و جغرافیایی جاذبه‌های متنوع و فراوانی برای گردشگری دارد. این جاذبه‌ها را به طور كلی می‌توان به دو گروه جاذبه های طبیعی و جاذبه های تاریخی و فرهنگی تقسیم كرد.

الف- جاذبه‌های طبیعی

دریا و سواحل: استان بوشهر ضمن دارا بودن طولانی ترین ساحل بیش از 620كیلومتر در خلیج فارس، به علت صخره‌ای بودن قسمتی از آن، زیباترین سواحل را نیز در كناره‌ی جنوب دارد.این سواحل به دلیل آب و هوای گرم و تا حدی ملایم در تمام فصل زمستان و قسمتی از فصول بهار و پاییز برای گذراندن اوقات فراغت مناسب است. در این میان سواحل بندر بوشهر به دلیل ماسه‌ای بودن، سواحل بندر طاهری به دلیل صخره‌ای بودن، و جزیره خارك به دلیل مرجانی بودن از زیبایی خیره‌كننده‌ای برخوردارند.

چشمه‌ها و آب‌های گرم معدنی: آب‌های معدنی یكی از عوامل توسعه گردشگری در هر ناحیه از استان بوشهر است و برخی از این‌ها خواص بهداشتی و درمانی دارند و در معالجه‌ی امراض پوستی و سایر بیمارها موثرند؛ از جمله چشمه آقا میر احمد اهرم، چشمه‌ی آب بابا، چشمه گوگردی اطراف دالكی و برخی دیگر كه سرچشمه‌ی رودها نیز هستند؛ مانند چشمه ‌های بنیان و فاریاب كه سرچشمه‌ی رود اهرم را تشكیل می‌دهند.

جنگل‌های پراكنده در سواحل خلیج فارس: در كرانه‌ها و جزایر خلیج فارس و برخی از نواحی داخلی استان، جنگل‌های پراكنده‌ی گرمسیری مانند انجیر معابد، كنار یا سدر، بابل و كهور دیده می‌شود. از طرفی، سواحل جنوبی استان بوشهر شمالی‌ترین قسمت جنگل‌های حراست كه برای گردشگری جاذبه‌های فراوانی دارد.

جنگل‌های پراكنده‌ی خائیز اهرم: در میان كوه‌ها و دره‌های حاصل خیز اطراف اهرم علاوه بر چشمه‌ها و جویبارهای ناشی از آنها، جنگل‌های پراكنده، بنه، كنار و گردو و به صورت اهلی، درختان میوه مانند نارنگی، لیمو ترش و نخل چشم انداز زیبایی را بوجود آورده‌اند.

مناطق حفاظت شده: در استان بوشهر چهار منطقه‌ حفاظت شده وجود دارد كه هر كدام در نوع خود بی‌نظیرند؛ زیرا شرایط طبیعی آن‌ها چون كوهستان، دریا، رود، جنگل و بیشه‌زار، مناطق مساعدی برای زندگی گیاهی و جانوری را فراهم كرده است. این مناطق عبارت‌اند از:

1) منطقه‌ی حفاظت شده مند؛ روستای بردخون شهرستان دیر

2) خلیج نای بند؛ روستای چاه مبارك شهرستان كنگان

3) حله؛ روستای كره‌بند شهرستان بوشهر

4) شكارگاه كوه سیاه لاور؛ شهرستان دشتی

ب- جاذبه‌های فرهنگی و تاریخی

این جاذبه‌ها شامل اماكن مقدس مذهبی و ‎آثار تاریخی می‌باشند كه از گذشته به جا مانده است و اهمیت خاص خود را دارد.

به طور كلی برای هر شهرستان می توان جاذبه های زیر را معرفی كرد. كه از اهمیت خاصی برخوردارند و با كاركردن بر روی این جاذبه ها می‌توان به توسعه و پیشرفت استان و كل كشور دست یافت:

شهرستان بوشهر

جاذبه های سیاحتی شهرستان بوشهر عبارت‌اند از: قلعه و آثار تاریخی ریشهر، گورستان انگلیسی‌ها، عمارت حاج رئیس، مسجد شیخ سعدون، موزه مردم شناس، آثار باستانی خارگ، كلیسای ارامنه، پارك جنگلی چاهكوتاه، مسجد جمعه، عمارت ملك، ساحل دریا، قبر ژنرال انگلیسی، پارك دانشجو، عمارت طیب، پارك لیان، عمارت دهدشتی، بازار قدیم بوشهر.

برخی از زیارتگاه‌های شهرستان بوشهر: امام زاده عبدالمهیمن، امام زاده محمدباقر، قدمگاه عباسعلی، آثار معماری و بناهای تاریخی در سراسر استان، نشان دهنده وجود نوعی هنر پیشرفته معماری در منطقه است. كه بهترین نمونه آن بافت قدیم بوشهر است كه یكی از نادرترین و با شكوه ترین انواع معماری ساحلی در سواحل خلیج فارس را به نمایش می‌گذارد.

شهرستان دشتستان

جاذبه‌های سیاحتی و زیارتی شهرستان- دشتستان عبارت‌اند از:

گوردختر، كوشك اردشیر، كاخ هخامنشی بردك سیاه، كاخ كوروش، دژ برازخان، تل خندق، غار چهل خانه، چشمه آبگرم دالكی، شاهزاده ابراهیم، پارك گردشگری آبپخش.

گوردختر: بنای گوردختر بسیار شبیه به مقبره كوروش كبیر در پاسارگاد است و قدمت آن به سده ششم قبل از میلاد بر‌می‌گردد. این بنا از 24 قلعه سنگ تشكیل شده است. در سنگ سوراخ‌هایی تعبیه شده كه با بست‌های آهنی به هم وصل می‌شوند.

شهرستان تنگستان

جاذبه‌های سیاحتی و زیارتی تنگستان عبارت‌اند از:

موزه شهید رئیسعلی دلواری، قلعه زائر خضرخان، چشمه آب گرم میراحمد، سواحل دریا، تفرجگاهای سرسبز خائیز، امامزاده ابراهیم، امامزاده جعفر، تندیس رئیسعلی دلواری، تونل جاده اهرم- فراشبند، سد انحرافی اهرم.

خانه و موزه شهید رئیسعلی دلواری: این بنادر شهر دلوار به فاصله 45 كیلومتری جنوب بوشهر واقع شده است. دلوار بخش ساحلی تنگستان است و زادگاه رئیسعلی می‌باشد.

شهرستان كنگان

جادبه های سیاحتی و زیارتی شهر كنگان عبارت‌اند از:

بندر سیراف، قلعه طاهری، آقا سید حبیب، گور دخمه، ساحل دریا، پارك طبیعی نای بند بندر سیراف: وجه تسمیه سیراف با توجه به سابقه تاریخی آن و كشفیات باستان‌شناسی كه قدمت این بندر را به دوره ساسانی می‌رساند به اردشیر بابكان نسبت داده شده است. بر مبنای این نظریه اسم اولیه آن دارد شیر آب، بوده است كه در طول تاریخ به سیراف تبدیل شده است.

شهرستان دشتی

جاذبه‌های سیاحتی و زیارتی شهرستان دشتی عبارت‌اند از:

قلعه خورموج، كلات مند، قلعه داراب خان، قلعه دختر، شاهزاده محمد، عمارت شیرینه قلعه خورموج: این برج بقایای قلعه عظیم خورموج است كه در شهر خورموج قرار دارد. سبك معماری آن سلجوقی و متاثر از سبك قلعه سازی دروه ساسانی است كه با استفاده از طاق نماها و گچبری در آرامش دیوارها و درون اتاق‌ها بنا شده است. این قلعه یكی از آثار شكوهمند تاریخی استان بوشهر است.

عوامل موثر در توسعه حمل و نقل

در توسعه‌ی حمل و نقل عوامل زیر دخیل هستند:

1) عوامل طبیعی: پتانسیل یك كشور در زمینه‌ی حمل و نقل را، جغرافیای طبیعی آن كشور معین می كند. سواحل طولانی دریایی، بنادر مجهز، رودخانه‌های قابل كشتیرانی و یا دریاچه های طبیعی، موجب شكوفایی و توسعه‌ی حمل و نقل آبی در یك كشور می‌گردد. از طرف كوه‌های مرتفع، باتلاق ها، كویرهای بزرگ از موانع عمده توسعه‌ی حمل و نقل زمینی قلمداد می‌شوند. با آنكه كویر لوت یكی از بزرگترین كویرهای جهان است و دو رشته كوه البرز و زاگرس طولانی‌ترین رشته كوههای ایران هستند ولی مانعی بزرگ در توسعه آسان و ارزان حمل و نقل زمینی محسوب می‌شوند.

2) عوامل اقتصادی: مكانیزه شدن و تولید انبوه، رشد بازرگانی و تجارت و سیر سریع مراحل صنعتی باعث توسعه بازار مصرفی شده است كه نتیجه آن نیاز روز افزون به تسهیلات حمل و نقل می‌باشد.

3) عوامل سیاسی: دولت‌های مقتدر برای اطمینان بخشیدن به سرمایه‌گذاران ملی و خارجی به منظور انجام سرمایه گذاری در بخش‌های اقتصادی جامعه، مبادرت به توسعه زیربنایی حمل و نقل خود می‌نمایند. در شاخه‌ی حمل و نقل زمینی، عموماً‌ دولت‌ها خود مبادرت به احداث زیر بناهای جاده ای و ریلی نموده‌اند كه می‌توان دلیل آنرا سرعت بخشیدن به آهنگ رشد و توسعه ملی عنوان كرد.

4) عوامل اجتماعی: رشد فرهنگی و اجتماعی موجب تحول در ایده آل‌ها می‌گردد و جنب و جوش انسان‌ها را تحریك كرده و افزایش می‌بخشد و موجب رشد و توسعه حمل و نقل می‌گردد.

5) عوامل فنی و ابزاری: عواملی مانند دانش فنی لازم، مواد اولیه، تعداد افراد متخصص، سرمایه كافی و نهایتاً‌ ابزار آلات و دستگاههای مورد نیاز می باشد. (قائم مقامی؛ 1377؛ ص 168- 170)

اهمیت سرمایه‌گذاری در حمل و نقل

بخش حمل و نقل اساساً اهمیت حیاتی در امر توسعه كشورها دارد. تجربیات جهانی نشان داده است كه سرمایه‌گذاری در حمل ونقل امر مبادلات و مراودات را در هر دو سطح ملی و بین‌المللی ارتقا داده و این امر پیامدهای مطلوب بسیاری به دنبال خواهد داشت. سرمایه‌گذاری در زیر ساخت‌های حمل و نقل شهری و خدمات عمومی حمل و نقل نیز از طریق تجدید نظر در مكان گزینی واحدهای تولیدی و تغییر در الگوی تراكم شهری و افزایش كارایی و بازدهی نیروی كار موثر واقع شده است.

تصمیم گیری معقول به منظور سرمایه‌گذاری متعادل در بخش حمل و نقل برای كشورهای جهان سومی و فقیر اهمیت حیاتی دارد. اصولاً‌ امكان سرمایه گذاری در زمینه‌های مختلف حمل و نقل نه تنها سبب تقویت بازار در جهات مختلف می‌شود بلكه موجب پیدایش زمینه‌های گوناگون اشتغال شده و استفاده هر یك از افراد جامعه را از كالاهای تولیدی دیگران افزایش می‌دهد.

قبول مسئولیت در این نوع سرمایه‌گذاری، اگر چه غالباً بر عهده دولت است ولی قدرت تولیدی جامعه نیز در بارور ساختن این سرمایه‌ها عامل عمده‌ای بشمار می‌رود. (محمودی؛ 1376؛ صص 216-222)

آسیا، آفریقا، آمریكای لاتین با داشتن 71% جمعیت جهان، فقط 15% حمل ونقل ریلی و 17% اتوبوس‌ها و كامیون‌های دنیا را در اختیار دارند. آیقا با داشتن 22% سطح كره خاكی فقط از 4% جاده های آسفالته دنیا برخوردار است. از 19میلیارد دلار سرمایه‌گذاری انجام یافته برای ساخت بزرگراههای جهان در دهه‌ی 19960، 16 میلیارد دلار آن در كشورهای آمریكای شمالی و اروپا بوده است.

در انتها اینكه كشورهای كمتر توسعه یافته یا جهان سومی نظیر ایران باید امر سرمایه‌گذاری در بخش حمل و نقل را جدی بگیرند و بدانند كه برای دست‌یابی به رشد و توسعه‌ی اقتصادی و گردشگری، بهره‌مندی از تسهیلات حمل و نقل مناسب، عامل بسیار مهمی است.

جعبه دانلود

برای خرید و دانلود فایل روی دکمه زیر کلیک کنید
دریافت فایل


کاملترین فایل مقاله بررسی جهانی شدن و تجارت جهانی در سه كشور بحرین، روسیه و هند

مقاله بررسی جهانی شدن و تجارت جهانی در سه كشور بحرین، روسیه و هند در 20 صفحه ورد قابل ویرایش

دسته بندی: علوم انسانی

فرمت فایل: doc

تعداد صفحات: 20

حجم فایل: 26 کیلو بایت

مقاله بررسی جهانی شدن و تجارت جهانی در سه كشور بحرین، روسیه و هند در 20 صفحه ورد قابل ویرایش

استاندارد آمریكایی یك كمپانی 5 بیلیون دلاری است كه سیستم تهویة هوا و گرمازا را تولید می‌كند. همچنین تولید كنندة سیستم های ترمز كامیون و بخش های لوله كشی است. در سال 1989، این كمپانی به دلیل ركود اقتصادی با بدهی زیادی مواجه شد و خسارت سنگینی را متحمل شد. امانوئل كامپوریس Kampouris به عنوان CEO منصوب شد و پس از آن كمپانی روند پیشرفت را نشان داد. در سال 1995 خسارت و ضرر پیش آمده با یك درآمد خالبص 8/141 میلیون دلاری پایان پذیرفت. راز كامپورس چیست؟ استاندارد آمریكایی یك فلسفه تولید دقیق و به موقع اجرا كرد كه هدف آن كاهش زمان تولید بود. با تركیب تكنیك های مدیریت زمان و مطالعة مشروح و مفصل جریانات كار، این سیستم مدیریت بخش تولید كارخانه را دوباره طراحی كرد تا تولید را به شكل موثرتری سازماندهی كند. كارگران مدت زمان زیادی منتظر نمی مانند و مواد هم زود مصرف می‎شوند. ادوات لوله كشی حمام و دستشویی كه قبلا ساخت آنها سه هفته طول می كشید اكنون به دلیل صرفه جویی در وقت چهار روز طول می كشد و كارهای جابجایی و انتقال مواد نیز از دور خارج شده است. فرآیندهای تولید متغیرتر هستند بنابراین به عنوان مثال در یك كارگاه ریخته گری قالبهای 4000 پوندی را می‎توان در زمان كمتر از 5 دقیقه تغییر داد و اپراتوراهی منگنه یا ماشین سوراخ كن را به آسانی قادر ساخت تا میان 4 بخش متفاوت جابجا شوند. این قابلیت تغییر خط تولید را قادر می سازد تا 202 مدل قالب برای سفارشات مشتریان بسازد.

فقط 2 ساعت و 20 دقیقه زمان لازم است كه یك قالب ساخته شود كه این زمان در سال 1991 حدود 15 روز بود. اجرای فلسفة سرعت و به موقع بودن در استاندارد آمریكا فهرست موجودی را از 5 برابر در سال 1991 به یازده برابر در سال 1995 تغییر داد. بعلاوه، نیاز به ذخیرة موجودی و سرمایه كار از 6/8 درصد فروش در سال 1991 به 9/4 در سال 1995 كاهش یافت. این پیشرفت كامپورس را تشویق كرد تا فلسفة سرعت و سر موقع را به دفتر كار نیز انتقال دهد. وضعیت و طرح دفتر كار نیز تغییر كرد تا ساختار و محیط فعالتری برای جمع كردن دفاتر خصوصی به منظور كاهش زمان را فراهم آورد. داستان استاندارد آمریكایی غیرعادی و شگفت انگیز نیست. برای به دست آوردن و حفظ این مزیت اقتصادی و با صرفه، كارخانه ها و شركت ها از فلسفة 1 IT استفاده كردند كه هدر دادن وقت را با كنار زدن فهرست های غیرضروری و از بین بردن تأخیر در كار، كاملاً از بین ببرند. هدف تولید كالا و ارائة خدمات لازم و افزایش مداوم سوددهی كار است. سیستم 1IT سازماندهی منابع، جریانات اطلاعات و قواعد تصمیم گیری است كه می‎تواند سازمان و تشكیلات را به شناخت مزیت های فلسفه 1IT قادر سازد. هنگام وقوع بحران مانند مواجه شدن با عدم پیشرفت كار یا بسته شدن كارخانه، مدیریت به جوش و خروش می افتد، و كارگران با هم كار می‌كنند تا وضعیت را تغییر دهند. تغییر از تولید سنتی و قدیمی به سیستم سریع و به موقع نه فقط مسائل مربوط به كنترل فهرست موجودی را به همراه دارد، بلكه همچنین مسائلی مانند مدیریت فرآیند تولید و برنامة زمان بندی را نیز همراه دارد. در این بخش ویژگیهای سیستم 1 IT را معرفی می كنیم و عنوان می كنیم كه چگونه می‎توان از این سیستم برای گسترش مداوم عملكرد استفاده كرد و مشخص می كنیم كه چگونه می‎توان از این سیستم بهره جست. همچنین استراتژی های سیستم 1IT و مسائل اجرایی كه كمپانیها با آن مواجه هستند را عنوان می كنیم. در پایان دربارة انتخاب محصول مناسب سیستم مدیریت موجودی نیز بحث خواهیم كرد.

ویژگیهای سیستم های سریع و به موقع: این سیستم بر كاهش عدم كارآیی و زمان تلف شده در فرآیند تولید تمركز دارد تا فرآیند را به شكل پیوستار و همچنین كیفیت تولید را بهبود بخشد. كاهش فهرست موجودی و درگیری كارمندان در سیستم 1IT ضروری است. این سیستم با نامهای متفاوتی شناخته شده كه شامل صورت موجودی صفر،‌تولید همزمان، محصول نامرغوب، و IBM است. در این بخش دربارة ویژگیهای سیستم 1IT صحبت می كنیم: روش جمع كردن و جذب مواد، با كیفیت بالا، گروهها یا دسته های كوچك، ظرفیت یكسان و یكنواخت ایستگاه كار، اجزا سازنده استاندارد و روشهای كاری همسان، بستن قرارداد تأمین مواد، نیروی كار تغییرپذیر، تولید اتوماتیك و حفاظت پیشگیرانه .

روش جمع آوری و جذب مواد: سیستم های 1IT از روش جذب مواد استفاده می‌كنند. روش دیگر فشردن یا تحت فشار قرار دادن است. برای تفاوت قائل شدن بین این دو سیستم ابتدا باید سیستم تولید برای یك Quarter Paunder در رستوران مك دونالد را بررسی كنیم. در اینجا دو ایستگاه كار وجود دارد. فردی كه همبرگر درست می‌كند و الزاماً مسئول انجام این كار است: سپس فرد دیگری همبرگر را سرخ كرده و نانها را در توستر برشته می‌كند و سپس روی آن سس می ریزد.

بعد مایونز وبعد هم كاهو وپنیر را قرار می دهد، پسر گارسن تمام مواد را در نان تست شده قرار داده ودر سینی می گذارد. مرحله ی بعد قرار دادن ساندویچ لای كاغذ است وموجودیها باید كم باشد زیرا هر همبرگری كه فروخته نشود پس از هفت دقیقه خراب خواهد شد. جریان مواد از سازنده ی همبرگر تا جمع كردن وچیدن مواد ورساندن بدست مشتری است . یك روش كنترل این جریان استفاده از روش فروختن است یعنی تولید هر یك از آیتم ها با نیاز مشتری شروع می شود. بدین روش مدیریت جریان مواد را كنترل می كند. وشروع تولید را تحت اختیار دارد. سازنده ی همبرگر شروع به تولید24 همبرگر یعنی ظرفبت فر می كند وهنگامی كه آنها تكمیل شدند آنها را به ایستگاه جمع آوری نهایی ارسال می كند. واین ایستگاه جایی است كه مشتری باید منتظر بماند تا ساندویچ آماده شود. همبرگرهای بسته بندی شده رد یك سینی گرم می مانند تا مشتری ها آنها را بزند. روش دیگر كنترل جریان مواد میان تولید كننده ی همبرگر، جمع كردن نهایی ومشتری استفاده از روش جمع كردن وجذب است كه مشتری تولید سریع آیتم ها در خواست می كند. بدین روش وقتی مشتری ها همبرگرها را خریدند، مرحله ی نهایی بررسی سطح موجودی همبرگها وسپس درست كردن 6 همبرگر دیگر است. تولید كننده ی همبرگر، 6 عدد درست می كند، وسینی را به جمع كننده ی آخری كه كار جمع آوری را كامل می كند می دهد این فرد همبرگرها را در لیست موجودی برای فروش قرار می دهد. روش جمع كردن وجذب برای تولید همبرگر بهتر است زیرا دوكارگر باهم دو كارگاه را كنترل می كنند تا فهرست موجودی را پایین نگه دارند. زیرا 7 دقیقه زمان بسیار محدودی است . تولید همبرگر یك فرآیند كاملاً تكراری است وزمان ساخت وتولید بسیار كم است وجریان مواد كاملاً واضح است.

در اینجا نیازی به تولید برای ضرورت ونیاز پیش بینی شده ی بیش از چند دقیقه وجود ندارد. كارخانه هایی كه قصد دارند فرآیند تولید تكراری وبالا داشته باشند وجریان مواد در آنجا واضح باشد از سیستم سریع وبه موقع استفاده می كنند. زیرا متد جمع كردن كنترل بهتر فهرست موجودی وتولید در كارگاه را امكان پذیر می سازد. شركت های دیگر مانند آنها یی كه انواع زیادی محصول در حجم پایین وقابلیت تكرار كم در فرآیند تولید دارند، از روشهایی مانندMRP استفاده می كنند. در این مورد سفارش مشتری برای ارسال در زمان مشخص شده پذیرفته می شود. تولید در یك كارگاه شروع به كارگاه بعدی فرستاده می شود. فهرست موجودی را می توان در هر كارگاه جمع كرد زیرا این ایستگاهها مسئول تولید بسیاری از سفارشات دیگر هستند وممكن است در یك زمان خاص بسیار مشغول باشند.

همواره كیفیت بالا: سیستم های 1 IT در صددند تا خرده ها وته مانده ها را از دور خارج وبه منظور دستیابی جریان هماهنگ مواد تغییر دهند. عملیاتهای1 IT بصورت كارآمد نیازمند تطبیق هستند تا متدهای آماری ورفتاری TQM را اجرا كنند. سیستم های كنترل كیفیت 1 IT در منبع با كارگران بطوری است كه كارگران بازرس خود هستند. بعنوان مثال یك كار لحیم كاری در دپارتمان تجهیزات آنتی تكزاس یك میزان خرابی داشت كه از صفر تا 50 درصد در پایه ی روزانه ومیانگین حدود 20 درصد متغیر بود. برای جبران ، طراحان تولید اندازه ی دسته ها یا گروهها را افزایش دادند كه فقط باعث افزایش سطح موجودی شد وباعث كاهش تعداد وآیتم های خراب نشد. مهندسین طی تجربیاتی كشف كردند كه دمای گاز یك تغییر بحرانی هنگام تولید آیتم های خراب داشته است.

آنها نمودارهای كنترلی آماری برای اپراتورها ابداع كردند تا برای كنترل دمای گاز استفاده شود وخودشان آنرا تنظیم كردند. روند كار فوراً بهبود یافت وتا 95 درصد تثبیت شد ومدیریت را در اجرای سیستم 1 IT قادر ساخت.

مدیریت باید به مسئولیت مهم بكارگیری این روش برای كارگران پی ببرد وباید آنها را آماده سازد، بطوریكه یك بخش GM بسرعت همه چیز را یاد می گیرد. هنگامی كه Buickcity در سال 1985 شروع به استفاده از سیستم 1 IT كرد، مدیریت به كارگران اجازه داد تا خط تولید را هنگام بوجود آمدن مشكل كیفیت در ایستگاهها با یك طناب یا بند جمع كنند، این كار را ژاپنی ها andon می نامیدند. GM همچنین بازرسهای خط تولید را كنار گذاشته بود وتعداد سرپرستان را نصف كرده بود. توقف خط تولید بسیار هزینه بر ومشكل آفرین است. كارگران برای این كار آماده نبودند، قدرت تولید وكیفیت كار پایین بود. نقاشی روی Le sabros به قدر كافی شفاف نبود. درزها صاف ومستقیم نبودند. بالای داشبورد موجهای ناخواسته ای داشت. مدیریت كارگران ومهندسین نیز تشكیل دادند تا این مشكلات را تصحیح كنند. روشهای كاری تغییر كاركرد و سیستمandon تغییر كرد كه شامل در نظر گرفتن یك طناب اخطار زرد بود كه كارگران می توانستند برا ی كمك خواستن وبدون توقف خط تولید از آن استفاده كنند.

گروهها یا دسته های با اندازه كوچك، علاوه بر ایجاد وساخت یك فهرست موجودی، كاربران سیستم های 1 IT فهرست موجودی را در گروههای كوچك حفظ می كنند كه تاحد ممكن كوچك هستند. این اندازه های كوچك سه مزیت دارند.

اول اینكه چرخه ی فهرست موجودی را كاهش می دهد، میانگین چرخه موجودی برابر است با یك نیمه از از اندازه گروه ، كاهش چرخه ی فهرست موجودی زمان تولید وفضایی را كه این موجودیها اشغال كرده اند، كاهش می دهد. شكل 1-16 تاثیر كاهش چرخه ی موجودی واندازه ی گروه را از 100به 50 برای یك درخواست هماهنگ 10 واحد در ساعت نشان می دهد، چرخه ی موجودی به نیمی كاهش یافته است. ثانیاً اندازه ی كوچك گروهها زمان كنترل را كاهش می دهد . كاهش زمان هدایت به واقع فهرست موجودی خط لوله را كاهش داده زیرا كل زمان فرآیند در هر كارگاه برای گروههای بزرگتر بیشتر از گروههای كوچكتر است. همچنین زمان انتظار برای پردازش گروههای بزرگتر د رایستگاه بعدی بیشتر است. بعلاوه اگر آیتم خرابی كشف شود، دسته های بزگتر باعث تاخیر بیشتری می شوند. زیرا تمام گروه باید بررسی شود تا آیتم ها یی كه باید تعمیر شوند، یافته شود. در پایان ، گروههای كوچك در دستیابی به مقدار كار هماهنگ در سیستم كاری كمك می كند. گروههای بزرگ بخش عمده ای از زمان فرآیند در كارگاه را بخود اختصاص می دهند، بنابراین جدول زمان بندی را پیچیده می كنند. گروههای كوچك به شكل موثر تری دستكاری می شوند وبرنامه ریز را قادر می سازند تا از ظرفیت كه به شكل موثر تری استفاده كند. بعلاوه ، گروههای كوچك به ایستگاههای كاری امكان می دهند تا تولید مدلهای تركیبی را براحتی وبا كاهش مدت زمان انتظار برای تولید انجام می دهند.

كارهای خدماتی كه تركیبی ا ز تشكیلات خدمات وتولیدی است شامل جدول زمان بندی ، فاكتور یا صورتحساب نویسی، ثبت سفارش، محاسبه وكارهای مالی است كه تمام این موارد را می توان با سیستم ها 1 IT توسعه داد. همانند تولید، توسعه ی مداوم به این معنی است كه مدیران وكاكنان بدنبال روشی باشند تا عملكرد را بهبود بخشند، بهرحال ماشین هایی كه نیازمند یهای هر قسمت را برآورده می كنند متفاوت هستند. در كارهای خدماتی، یك روش مشترك توسط مدیران به كار گرفته می شود تا بر سیستم فشار وارد كرده وتعداد كارمندان را كه كارهای خاص انجام می دهند كاهش دهند.

سیستم Kanban: یكی از مهمترین جنبه های سیستم 1 IT سیستم Kanban است كه توسط تویوتا توسعه یافته. Kanban در ژاپنی به معنی كارت یا ثبت قابل رویت است وبه كارتهایی اشاره دارد كه برای كنترل جریان تولید در یك كارخانه استفاده می شوند. در یك سیستم Kanban اصولی تر، كارت به هر كانتینر از آیتم ها كه تولید می شوند، چسبانده می شود. این كانتینر در صد مشخصی از نیازمندیهای روزانه ی هر آیتم را نگهداری می كند. هنگامیكه كار بر این بخش ها كانتینر را خالی كرد، كارت از روی كانتینر برداشته می شود. كانتینر خالی به بخش ذخیره فرستاده می شود. این چرخه هنگامی شروع می شود كه چگونه سیستم Kanban تك كارتی هنگامیكه یك سلول تولید دو خط مونتاژ را تغذیه می كند، كار می كند. بدلیل اینكه خط مونتاژ نیازمند بخش های بیشتری است، كارت Kanban برای این بخش كه به پست دریافت فرستاده می شود و كانتینر پر از بخش ذخیره منتقل می‌شود.

پست دریافت كارت ها را برای هر دو خط تولید جمع آوری می‌كند. در این مثال، سلول تولید، محصول را قبل از تولید محصول 2 ، تولید می‌كند. این سلول شامل سه عملكرد متفاوت است، ولی عملیات دارای دو ایستگاه كاری است. هنگامی كه تولید در این سلول آغاز شد، محصول 1 شروع به تولید می‌كند ولی بسته به ظرفیت كاری در آن زمان می‎توان آنرا به ایستگاه هایی فرستاد كه محصول 2 را تولید می‌كنند. در پایان این محصول در عملیات 2 پردازش می‎شود و به ناحیه ذخیره فرستاده می‎شود.

كارهای مدیریتی: كارخانة unisys در میشیگان انواع گوناگون دستگاههای پردازش الكترومكانیكی را با جمع كردن و مونتاژ آنها طبق سفارش مشتری تولید كرده است. در سال 1989، مدیریت كارخانه متوجه شد كه این كارخانه اگر در اصول جهانی رقابت كند یك تولید كنندة جهانی خواهد شد. مدیریت این كارخانه استراتژی خود برای تغییر بر مدیریت كیفیت و فلسفة 1 IT قرار داده است. تیم مدیریت كارخانه با كمك كارمندان خطوط تولید را در كارخانه تقویت می‌كنند و انبارهای بزرگ را حذف می‌كنند تا 30 000 فوت مربع فضا را برای تولید بیشتر صرفه جویی كرده باشند. یكی از عوامل اصلی این روش جدید تولید استفاده از سیستم جمع و جذب برای كنترل مواد در كارخانه است. برای آیتم های كوچكتر و كم هزینه، یك جفت جعبه به هر بخش اختصاص داده شده،‌ هر جعبه حاوی 3، 5 یا 10 روز عرضة مواد است و با آیتم های با ارزشتر چرخة عرضه كوتاهتر است. آیتم های بزرگتر و پرهزینه از یك Kanban ساده و تنها استفاده می‌كنند. سیستم جمع و جذب برای unisys بهتر كار می‌كند. طی چهار سال فهرست موجودی به دلیل پیشرفتهای 1IT تا 10 میلیون دلار كاهش یافت و 2 میلیون از این كاهش مربوط به سیستم كارت برای كنترل تولید بود.

قوانین كاری عمومی و معمول: قوانین كاری بر سیستم تك كارتی بسیار ساده است و برای تسهیل جریان مواد و كنترل سطح موجودی طراحی شده است. 1- هر كانتینر باید یك كارت داشته باشد، 2- خط مونتاژ معمولاً مواد را از سلول تولید برمی گردند. سلول تولید هرگز بخش ها را به خط مونتاژ نمی فرستد زیرا دیر یا زود این بخش ها كه برای تولید لازم نیستند ذخیره خواهند شد. 3- كانتینر حاوی این بخش ها نباید از بخش ذخیره جابجا شوند تا اینكه kanban بر روی پست دریافت نصب شود. 4- كانتینرها باید حاوی همان تعداد بخش ها باشند، استفاده از كانتینترهای غیراستاندارد و یا نامنظم پر شده جریان مواد را در خط مونتاژ به هم می ریزد. 5- فقط بخش های سالم باید از خط مونتاژ عبور داده شوند تا از مواد بتوان بهتر استفاده كرد. 6- كل محصولات تولید شده باید بیشتر از مقدار مجاز در سیستم kanban باشد. شركت تویوتا بر اساس یك كارت پس گیری و كارت سفارش تولید از سیستم دواكرتی استفاده می‌كند تا مقادیر برگشتی را به دقت كنترل كند. كارت انصراف، آیتم و مقداری كه كار بر آیتم باید از تولید كنندة آیتم پس بگیرد، همچنین وضعیت ذخیره برای كاربر و تولید كننده را مشخص می‌كند. كارت سفارش تولید، آیتم و كمیت محصولی كه باید تولید شود، مواد لازم و جائیكه باید آنها را دریافت، و جائیكه باید محصولات نهایی را ذخیره كرد، مشخص می‌كند. مواد بدون كارت انصراف، پس گرفته نمی‎شوند و تولید بدون كارت سفارش تولید شروع نمی شود، این كارتها به كانتینرها چسبیده هستند.

جعبه دانلود

برای خرید و دانلود فایل روی دکمه زیر کلیک کنید
دریافت فایل


کاملترین فایل مقاله بررسی چگونه گواهینامه ایزو بگیرم

مقاله بررسی چگونه گواهینامه ایزو بگیرم در 45 صفحه ورد قابل ویرایش

دسته بندی: علوم انسانی

فرمت فایل: doc

تعداد صفحات: 45

حجم فایل: 72 کیلو بایت

مقاله بررسی چگونه گواهینامه ایزو بگیرم در 45 صفحه ورد قابل ویرایش

مقدمه

بررسی تاریخی كشورهای توسعه یافته حاكی از این است كه به منظور رشد اجتماعی و ارتقاء سطح آگاهی و رفتار جامعه استاندارد سازی و وضع قوانین و مقررات و نظارت بر اجرای صحیح آنها همواره از اولویت برخوردار است.

استاندارد سازی مدیریت و فعالیتهای مدیران بعنوان یكی از راههای موفقیت كشورهای توسعه یافته قلمداد شده و حركت وسیع در سطح كشورمان به منظور استاندارد كردن مدیریت با استفاده از استانداردهای ایزو بیانگر تحولات اساسی در مقوله مدیریت است. استانداردهای ایزو بعنوان استانداردهای تحول سازمانی و بهبود وضعیت اجتماعی سازمانها از مدلهای اجرایی مهمی است كه درسطح سازمانهای تولیدی و خدماتی بكار گرفته می‎شود.

شفاف سازی اطلاع رسانی واقعی ایجاد نظام پاسخگو و احترام به تك تك اعضاء جامعه نیازمند تدوین و اجرای دقیق قوانین است هیچ جامعه ای به رشد نرسیده است مگر آنكه انقلاب را ازدوران شروع كرده باشد تحول سازمانی آگاهی كاركنان نسبت به اهداف سازمان و جامعه و حركت به سمت تعالی جامعه و سازمان نیازمند ایجاد یك نظام مدیریت مقتدر و حمایت مدیران از حركتهای بهبود كیفیت میباشد.

ایزو چیست ؟

ایزو فرآیند تولیدی یك كالا میباشد، سازمان بین المللی استاندارد ایزو مقر آن در ژنو سوئیس می‎باشد در 24 فوریه 1947 به منظور یكپارچه كردن استاندارد در سراسرجهان ایجاد تسهیلات درتجارت بین المللی و حمایت از تولید كننده و مصرف كننده و توسعه همكاری عمل تكنولوژیكی اقتصادی و با عضویت 25 كشور تاسیس شد. به دنبال پیوستن تدریجی سایر كشورهای جهان این سازمان در حال حاضر دارای 132 عضو شامل 90 عضو اصلی و 34 عضو مكاتبه ای و 8 عضو مشترك می‎باشد كه موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران از جمله اعضای اصلی آن می‎باشد.

در حال حاضر تعداد استانداردها 11950 مورد می‎باشد كه توسط 2856 كمیته وزیر كمیته و بیش از سی هزار كارشناس تدوین گردیده است.

سازمان بین المللی استاندارد تحت عنوان مدیریت كیفیت و تضمین كیفیت آغاز و در سال 1987 پس ازبحث و بررسی های علمی و تخصصی گسترده و تائید پیش نویسهای تهیه شده، توسط كشورهای عضو این كمیته فنی به صورت مجموعه ای مشتمل بر شش استاندارد و از سوی دبیرخانه سازمان بین المللی استاندارد منتشر گردید.

استانداردهای سری ایزو می گوید كه كیفیت محصول فقط از طریق كنترل و بازرسی فنی بازرسی صد در صد به صورت پیوسته تأمین نیست بلكه كیفت باید در فرآیند تولید و آنهم در تمامی بخشهای یك سازمان (كارخانه یا شركت) از جمله بخشی طراحی، بخش تداركات، بخش تولید، بخش كنترل كیفیت، بخش آموزش و امثالهم خلق و بوجود می‎آید و استانداردهای سری ایزو 9000 در زمینه كیفیت گفتگو می‎كند ولی نه فقط كیفیت محصول نهایی بلكه كیفتی عملكرد صحیح تمامی بخش های یك سازمان كه در مجموعه در كیفیت محصول یا خدمت عرضه شده توسط یك سازمان یا به عبارتی دیگر در كیفیت كل سازمان تجلی می یابد.

تدوین استانداردهای ایزو در مورد مدیرتی كیفیت و تضمین كیفیت در اواخر دهه هفتاد با بهره گیری از استاندارد انگلستان به شماره 5750 و سایر استانداردهای كیفیت و صنایع نظامی و هسته ای طراحی شده است.

موسسه استاندارد ملی امریكا (ANSI) نماینده ایالات متحده امریكا است.

تاریخچه ایزو در ایران:

ایزو كمتر از یك دهه می‎باشد كه در ایران شروع گردیده است. چندی است كه در كشور ما ایران مساله ی مدیریت كیفیت دارای اهمیت شده است واحدهای تولیدی یا خدماتی می خواهند فراورده هایی با كیفیت بهتر از قبل ارایه كرده كیفیت آنها را تضمین كنند موج پیشرفتهای روز افزون دانش و فن آوری و رقابت در كیفیت و تلاش در دستیابی به مدیریت و كیفیت فراگیر به ایران نیز رسیده است موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران در حال حاضر در 128 كمیته وزیر كمیته عضو فعال و در هر 101 كمیته ناظر بوده و مسئولین دبیرخانه كمیته های فنی شوینده ها، كودهای شیمیایی، فرآورده های بهداشتی و آرایشی و كمیته فرعی واژه شناسی اطلاعات و اسناد را نیز به عهده دارد.

مجموعه استانداردهای ایزو 9000 چه هستند .

مجموعه استانداردهای ایزو 9000 در سال 1987 بوجود آمدند در سالهای قبل از بوجود آمدن ایزو 9000 مفاهیم كیفیت كاملاً گیج كننده شده بودند. معنی واژه ی سیستم كیفیت به دفعات تغییر می كردو گاهی از كشوری به كشور د یگر و حتی در داخل یك كشور مشكل آفرین بود. در این دوران دولتها و صنایع هر روز بیش از پیش اهمیت توجه به پیشرفت و بهبود كیفیت را بعنوان عامل موفقیت در رقابت دریافتند . در نتیجه استانداردهای كیفیت بسیاری توسط موسسه ها شركتهای خصوصی و صنایع بوجود آمدند. اگر چه شباهتهایی در این استانداردها وجود داشت اما متابعت از آنها بسیار دشوار می نمود و بوضوح نیاز به تدوین استاندارد در سطح جهانی احساس می شد.

بدین منظور ایزو یك كمیته فنی با عنوان TC176 برای كیفیت بوجود آورد. نتیجه‎ی تلاش این كمیته مجموعه استانداردهای سیستم مدیریت كیفیت ایزو 9000 بود. نیاز برای داشتن یك سیستم مدیریت كیفیت مؤثر را تعریف می كنند. این استانداردهای كاربردی پیشنهادی كیفیت، می‎تواند برای هر موسسه خواه تولیدی باشد یا خدماتی اجرا شوند. نیازمندیهای استاندارد ساده و صریح هستند.

اهداف استانداردهای ایزو 9000 شامل پنجح سند زیر هستند

ایزو 9000 استانداردهای مدیریت كیفیت و استاندارد تضمین كیفیت خطوط راهنما برای انتخاب و استفاده از این سند راهنمای استفاده از دیگر استانداردهای مجموعه است و واژگان كلیدی را تعریف می كند.

ایزو 9001: سیستمهای كیفیت مدلی برای تضمین كیفیت در طراحی توسعه، تولید، نصب و ارایه خدمات سند قراردادی نیازمندیهای سیستم كیفیت، برای استفاده به هنگامی كه یك تولید كننده باید تواناییهایش را در طراحی، تولید، نصب و راه اندازی و حمایت ازیك محصول یا خدمات نشان دهد.

ایزو 9002: سیستمهای كیفیت – مدلی برای تضمین در تولید، نصب وراه اندازی سند قراردادی نیازمندیهای سیستم كیفیت، برای استفاده به هنگامی كه یك تولید كننده باید فقط توانایی های تولید و نصب و راه اندازی محصول یا خدمات را نشان دهد. برخلاف ایزو 9001 و 9002 هیچ گونه نیازمندی برای كنترل طراحی یا ارایه خدمات ندارد و ایزو 9002 استاندرادی است كه بصورتی بسیار گسترده مورد استفاده قرار می‎گیرد.

چرا ایزو اهمیت دارد؟

مجموعه استانداردهای ایزو به چند دلیل باید بطور جدی توجه تمام شركتها قرار گیرد. گواه این مطلب دستورات و مقررات اتحادیه اروپا (EC) است در اول ژانویه 1993 اتحادیه اروپا، دومین قدرت اقتصادی جهان و شریك عمده ی بازرگانی ایالات متحده شد. اتحادیه ی اروپا مجموعه مقرراتی را وضع كرد كه تولید كنندگان (محصولات تحت ضابطه) مانند محصولات و خدماتی كه اثر مستقیم بر تندرستی، ایمنی و محیط زیست دارند. ملزم به داشتن گواهینامه ایزو هستند.

این كالاها عبارتند از غذای حیوانات، خودروهای سواری، خودروهای سنگین موتور سیكلت، مواد شیمیایی، محصولات ساختمانی، مواد آرایشی (زیبایی)، مواد پاك كننده، كودها، بسته بدنی مواد غذایی، محصولات غذایی، وسایل بالا بر و بارگیری، دستگاه های ایمنی ماشن، دستگاه های پزشكی، دستگاه های ویژه تخصصی پزشكی، ماشین آلات متحرك، دستگاه های حفاظت شخصی، مواد فارماكولوژیكی، مخازن كمتر از 20 درصد تمامی محصولات بازار را تشكیل می دهند. اما بسیاری از مشتریان خواهان وجود گواهینامه برای محصولات بدون ضابطه نیز هستند. این نیازمندی به ثبت گواهی سرانجام گسترش یافته، عرضه كنندگان تمام فراورده ها و خدمات را در بر خواهد گرفت.

گواهینامه سیستم كیفیت چیست؟

گواهینامه سیستم كیفیت یك تاییدیه كاملاً مطمئن و بی طرفانه است كه برآورده شدن تمام نیازمندیهای مشخص شده در مجموعه استانداردهای ایزو را تضمین می‎كند این گواهینامه از سوی موسسه ای با عنوان (گواهی دهنده) صادر می گردد. این موسسه ها (مانند شركت ثبت تضمین كیفیت لویدز، موسسه استاندارد بریتانیا، آزمایشگاههای آندر راتیزر) خود توسط موسسه های اعتبار دهنده ی بین المللی مانند NACCB مورد تایید قرار گرفته اند.

مؤسسات گواهی دهنده براساس یك ارزیابی مستقل و بی طرفانه گواهی می دهند كه سیستم كیفیت، با استاندارد مشخص و معینی مطابقت دارد.

در ایالات متحده واحد تعیین صلاحیت گواهی دهندگان (RAB) وابسته به انجمن كنترل كیفیت آمریكا، بعنوان موسسه اعتباردهنده ایالت متحده فعال شده است.

اغلب بین دو واژه ی ثبت و گواهی اشتباه می‎شود گواهی به معنی تایید تطابق سیستم كیفیت، با تمام نیازمندیهای معین در استاندارد قراردادی ایزو می باشد. ثبت به فهرست شركتها و نوع تاییدیه آنها یعنی این شركتها كدام استاندارد ایزو را دارد. ) مندرج در دفترچه راهنما، اطلاق می گردد.

سایر واژه هایی كه اخیرا مورد بحث قرار گرفته اند، ارزیاب ارزیابی و ممیز، ممیزی است . بسیاری این عبارات را بجای یكدیگر بكار می بر ند و مشابه بحث ثبت و گواهی باید وقت بسیارزیادی برای واژه شناسی صرف گردد.

واژه های ارزیاب و ارزیابی به شخص یا اشخاص و فرایندی كه یك شركت برای ثبت شدن پیش می‎گیرد اطلاق می گردد.

ارزیاب، كارمند یا كارمندان موسسه گواهی دهنده ی طرف سوم هستند كه از شركت شما به منظور سنجش سیستم كیفیت بر اساس استانداردهای مناسب ایزو بازدید می كنند.

واژه های ممیزو ممیزی فقط به كاركنان داخلی و روند داخل سنجش پیوسته كارایی سیستم كیفیت شركت مطابق با عنصر ممیزی داخلی موجود در استانداردهای ایزو اطلاق می گردد.

بطور خلاصه گواهینامه ایزو سود چشمگیری برای تولید كنندگان ومشتریان آینده خواهد داشت عرضه كنندگان با داشتن گواهینامه سیستم كیفیت میزان قابلیت خود را در مرغوبیت و دوام محصول یا خدمات ارایه شده ، افزایش دهد.

شش عنصر بنیادین بطور موفقیت در اخذ گواهی

شروع جستجو و تلاش برای ثبت گواهینامه ایزو مشابه به هر سفر دیگری است كه در نظر داریم انجام دهیم كمتر كسی از ما وقتی برای اولین بار به جایی سفرمی كند یك طرح و مجموعه ای از كتابچه های راهنما یا نقشه برای كمك در طول سفر همراه دارد. با بهره گیری از تجربه های دیگران، نه تنها احتمال حفظ سلامت بلكه كارایی خود را در سفر به حداكثر می رسانیم.

1- تعهد مدیریت ارشد به تلاش برای دریافت گواهینامه

همانند بسیاری از تلاشهای مربوط به كیفیت، تلاش برای موفقیت در اخذ گواهی نیازمندی تعهد مدیریت است. مدیریت باید سودمندیهای دریافت گواهی را درك كرده به آنها اعتقاد داشته باشد. علاوه بر این مدیریت باید آشكارا از تلاش برای دریافت گواهی حمایت كند و فعالانه در فرایندهای اجرایی، دخالت داشته باشد.

انطباق و هماهنگی با هر مجموعه از استانداردهای ایزو نیازمند افزایش چشمگیر نظم و انضباط در تمامی سیستم كیفیت است این انضباط و نظم معمولاً وجود ندارد و به احتمال قوی بی درنگ هم پذیرفته نمی‎شود. برای فائق آمدن بر موانع زیادی كه پیش روی شركت قرار دارد باید مدیریت تمام مدتی كه برای دریافت گواهینامه تلاش می‎شود تداوم پای بندی به هدف را به نمایش گذارد.

2- آموزش مناسب ایزو

برای اجرای موفق ایزو و دریافت گواهی سیستم كیفیت باید دو جنبه متمایز آموزش مد نظر قرار گیرد نخست باید برنامه ی آموزشی برای آشنا سازی كل سازمان با هدف گواهینامه استانداردها و ورند دریافت گواهی طراحی شود. دوم عنصر آموزش مجموعه ی استانداردهای ایزو باید اجرا گردد. عنصر آموزش نیازمند آموزش جامع كلیدی كاركنان در تمامی جنبه های سیستم كیفیت است كه در آن مسئولیت دارند علاوه بر این باید طراحهای آموزشی ایجاد شده و سوابق خاتمه آموزش، برای كاركنان آموزش دیده نگهداری شود.

جعبه دانلود

برای خرید و دانلود فایل روی دکمه زیر کلیک کنید
دریافت فایل


کاملترین فایل مقاله بررسی تاریخچه مسجد جامع بروجرد

مقاله بررسی تاریخچه مسجد جامع بروجرد در 32 صفحه ورد قابل ویرایش

دسته بندی: علوم انسانی

فرمت فایل: doc

تعداد صفحات: 32

حجم فایل: 27 کیلو بایت

مقاله بررسی تاریخچه مسجد جامع بروجرد در 32 صفحه ورد قابل ویرایش

تاریخچه مختصر مسجد جامع بروجرد

شهرستان بروجرد كه در سی وسه درجه و پنجاه دقیقه عرض و چهل و هشت درجه و سی و شش دقیقه طول جغرافیایی قرار گرفته و از سطح دریا هزار و ششصد و هفتاد پنج متر ارتفاع دارد. از شمال محدود است به ملایر، از جنوب به لرستان و بختیاری، از غرب به الشتر و چغلوندی و از شرق به سربند و اراك و در گذشتة بخشی از عراق عجم بشمار می‌آمده.

طبق نوشته متون تاریخی، بروجرد دارای دو جامع عتیق و حدیث بوده و بعلت فرهنگ خاص گذشته كه مذهب از عوامل مهم و تعیین كننده بیشتر روابط اجتماعی بوده، كه وجود خاص گذشته كه مذهب از عوامل مهم و تعیین كننده بیشتر روابط اجتماعی بوده، كه وجود مسجد جامع در هر محلی، بعلت اقامه نماز خصوصاً از روستاهای اطراف جهت تهیه مایحتاج روزمره خود یك نوع مبادلات تجاری در كنار مساجد بوجود آمده كه نهایتاً باعث شكل گیری مراكز اقتصادی در این محلها را نموده و بمرور زمان به آن افزوده شده و بافت معماری با مركزیت مساجد جامع شكل گرفته و این مراكز اغلب شروع و تداوم و تكامل و شكل‌گیری مراكز اقتصادی در این محلها را نموده و بمرور زمان به آن افزوده شده و بافت معماری با مركزیت مساجد جامع شكل گرفته و این مراكز اغلب شروع و تداوم و تكامل و شكل گیری شهرهای قدیمی، می‌باشند كه در فراز و نشیب‌های زمان دستخوش تغییراتی شده و یا در زمانهای خاص به دلایل مختلف، محل قدیمی‌تر مطرود و محل جدیدی بجای آن ساخته شده است.

در مورد اینكه بنای اولیه مسجد در چه زمانی و توسط چه كسی بنیان گذاشته شده اطلاع دقیق و مستندی در دست نیست ولی قدر مسلم اینكه قبل از احداث مسجد در این محل، باستناد یافته‌های باستانشناسی در سال 1363، مشخص شده مسجد بر روی زمین بكر پایه‌گذاری نشده و قبل از احداث، در این محل زندگی می‌شده كه بعلت محدودیت ترانشه‌ها، با بقایای معماری برخورد نشد ولی لایه‌های تمدنی، كاملاً روشن و مشخص بوده، بنابراین مسجد جامع در یكی از قدیمی ترین مناطق بروجرد واقع است. در آن روزگار مردی امیر و ادیب بنام حموله بن علی البروجردی در شهر خود حكمران و وزارت آل عجل را نیز گردن نهاده بود، ابودلف را به شهر خود دعوت و برای ساختن مسجد جامع اندیشید و بهمراه هم كنار آتشكده ویران آن شهر رفته تا صلاحیت آن را از نزدیك بنگرند، ابودلف پس از دیدن اظهار داشت هذا مسجد العتیق … »

1- شناخت گنبدخانه و تعمیرات اساسی آن

پی دیوارهای گنبدخانه از سنگ سیاه مورق و سنگ لاشه با ملاط شفتته آهك ساخته شده، عمق پی نسبت به كف اولیه، حدود دو متر و ضخامتش حدود 330 سانتی متر می‌باشد، و بر روی لایه خاك رس كه در همین عمق واقع است گذاشته شده كه در گمانه B در سال 1362 مشخص گردید. از نظر استحكامی ضعفی در شالوده مذكور، دیوار گنبدخانه با ضخامت 270 سانتی متر گذاشته شده و فرم قرار گرفتن آن بر روی هر یك اضلاع عبارتست از، یك راهروی بزرگ در وسط و به فاصله حدود 175 تا 180 سانتی مت از طرفین، دو راهروی كوچكتر كه در ضلع جنوبی، بجای راهروی بزرگ محراب و بجای راهروهای كوچكتر، دو طاقنما تعبیه شده، كه هم مسئله قرار گرفتن محراب در این محل حل شده و هم از نظر قرینه سازی رعایت اصول شده باشد.

ارتفاع طاقبندی هشت گنبد، از روی دیوارهای چهار جهت حدود 302 سانتی متر، و فرم تویزه هشت، یك ردیف آجر نیمه بصورت رومی در بالا و در زیر ان یك ردیف بصورت طاق پر زده شده و مجموعاً ضخامت تویزه‌های هشت حدود 35 سانتی متر و عمق آنها روی اضلاع اصلی 9 رگه آجر (55 سانتی متر) كه چهار رگه در نما مشخص و پنج رگه داخل دیوار ولی در كنج‌ها حدود 180 سانتی متر، یعنی درست تا گوشه گنبد خانه و معادل عمق فیلپوش‌هاست.

مسئله قابل توجهی كه برای هر بیننده در نگاه اول قابل تشخیص اسیت اینكه ورودی‌های اصلی روی اضلاع شرق، غرب و شمال هركدام دارای دو تویزه متفاوت و مجزا از یكدیگر می‌باشند، از فرم آجركاری نمای داخلی چنین به نظر می‌رسد كه تویزه فوقانی زمانیكه كف را بالا آورده‌اند بصورت تزئینی، در آجرهای نما تراشیده شده، در حین تعمیر هشت و شانزده، از داخل روزن‌های فوقانی آنها، گمانه‌هائی زده شده و مشخص شد این تویزه‌ها در عمق دیوار ادامه داشته و نمای بیرونی آنها، نمائی است دستخورده و غیر اصلی كه در تعمیرات شكل درنمای طاقهای ورودیها اعمال شده، اما طاق زیرین ممكن است به دو دلیل ساخته شده باشد:

الف: زمانیكه كف بالا آورده شده، طاق اولیه بسیار كوتاه و ناهماهنگ با بنا بوده كه طاق زیرین در داخل طاق اولیه زده شده تا هماهنگی از نظر طول و عرض ممكن است در اثر ضعفی كه مشاهده شده، طاق داخلی را بعنوان تقویت كننده،‌ استفاده و در داخل طاق اولیه زده باشند، كه به نظر می‌رسد مورد اول معقول‌تر باشد، اما مسئله قابل ذكر اینكه، اگر سطح مقطع دو طاق مذكور را در نظر بگیریم، فرم اجرای طاق فوقانی بصورت رومی و طاق زیرین بشكل طاق پر است، كه در نمای طاق زیرین، با نماسازی كه انجام شده و به اندازه ضخامت یك آجر است، طاق رومی زده شده كه هماهنگ با قسمت فوقانی باشد.

اما چگونگی فرم ساختمانی از بیرون، به علت پوشیده بودن سطوح بیرونی چهار جفت،‌ و ساخت گنبد جدید بر روی گنبد آجری در سالهای اخیر، دقیقاً‌ روشن نیست. ولی از حد بام شبستانهای طرفین كه تداوم پاگرد هشت ضلعی پاگرد گنبد می‌باشد.

مسئله مهم دیگری كه در ضمن تعمیر، با آن برخورد شد، قسمتی از نمای آجری بیرونی شانزده، بر روی دیوار گنبد خانه باقی مانده بود كه دقیقاً مربوط به دوره‌های قبل است كاربندی بوسیله چوبها و الوراهائی به بدنه گنبد الحاقی و یا بهتر بگوئیم الصاق شده، این بقایای یافت شده در زیر دیوار پاگرد فعلاً پنهان است و مشخص می‌نماید كه شانزده قبلی در سطحی بالاتر از شانزده فعلی قرار داشته و از نظر كار كاملاً متفاوت با شانزده فعلی است.

همچنین ساق گنبد كه بصورت معقلی تزئین شده كه وجود این گنبد علاوه بر اینكه نفعی نداشته ضرر و زیانهائی بسیار، متوجه بنا نموده كه اهم ان به شرح ذیل است:

1- احداث گنبد الحاقی بنحوی است كه پاكار قوس گنبد بر روی قسمت فوقانی ساق گنبد اولیه سوار شده و عملاً وزنی در حدود دویست تن، بر روی پایه‌های گنبد خانه تحمیل نموده كه با توجه به ضعف‌های ایجاد شده در پایه‌ها، مرمت مشكلات بیشتری را باعث شده.

2- مصالح بكار رفته در گنبد جدید الاحداث ، آهن و سیمان و آجر و كاشی است كه با توجه به مصالح گنبد اولیه، علاوه بر سنگینی، بیشتر ناهمگون و ناآهنگ است و موجب عدم تطابق در انقباض و انبساط‌های و همچنین موجب نارسائی‌هائی در كاربرد آنها شده است و خصوصاً كاشیهای سطح گنبد كه از نوع نامرغوب می‌باشد پوسته نموده و شكسته و باعث ایجاد تركهائی در سطح گنبد شده و زمستان در اثر بارش برف و باران و یخبند آب به گنبد زیرین نفوذ نموده و با وجود پایه‌های آجری و سیمانی در حد فاصل دو گنبد آب در بین آنها جمع شده و به گنبد زیرین نفوذ نموده و باعث پوسیده شدن ملاط و آجرها گشته و نهایتاً‌ ضرر و زیان زیادی به گنبد آجری زیر وارد نموده است.

3- دراثر رطوبت موجود در حد فاصل دو گنبد،‌ و ایجاد تركیبات شیمیایی و اكسید شدن آهنهای مصرف شده موجب گردیده كه آهنهای موجود بصورت ورقه ورقه با قطرهای دو تا سه میلیمتر شده و در حد فاصل دو گنبد ریخته شود، كه در اثر تداوم باعث ریزش گنبد كاشی خواهد شد.

4- برای استوار نمودن آهنهای اسكلت گنبد، آهن هائی بصورت پایه به آنها متصل و بطرف مركز گنبد زیرین هدایت شده كه گویا طوقی فلزی در رأس گنبد آجری گذاشته و طرف دیگر پایه‌ها را به آنها متصل نموده‌اند.

5- بر روی گنبد آجری ز یرین، مقدار زیادی بتون (با حداقل با ضخامت شصت سانتی متر) ریخته شده كه علاوه بر سنگینی و وزنی كه به گنبد آجری تحمیل نموده، مانع تبخیر رطوبت حاصله در گنبد زیرین شده در نتیجه ضعف بیشتری متوجه گنبد نموده است.

6- گنبد اجری قدیم و ساق گنبد كلاً در زیر لایه بسیار ضخیم و ناهنجار كه فوقاً ذكر شد داشته باشیم، به حداقل ممكن رسانیده و دسترسیی به پوسته بیرونی گنبد و ساق گنبد را از بین برده است.

كتیبه و خط نوشته‌های مسجد جامع

قدیمی ترین خط نوشته‌ایكه در مسجد جامع بروجرد دیده می‌شود، كتیبه‌ای است كه در جبهه جنوبی گنبد خانه، بالای محراب بخط كوفی گلدار، نقش بسته و قسمتی از آن در دوره‌های بعد، جهت ساخت محراب، تخریب و قسمتی هم در زیر گچبری محراب باقی است.

متن آنچه كه قابل رؤیت می‌باشد چنین است:

بسم الله الهم اغفر امر هذالقبه الصدر الاجل مجدالدین ح… ابوالعز محمد بن طاهربن سعید اطال الله بقائه.

این كتیبه فاقد تاریخ می‌باشد، جهت شناسائی آن و تعیین زمان سعی شد. ابوالعز محمد بن طاهر بن سعید شناخته شود، كه برای وی آرزوی طول عمر شده، بنابراین در زمان ساخت و نصب كتیبه وی زنده و در مصدر كار بوده است، جهت شناسائی او بررسی و تحقیق كوتاهی صورت گرفت كه نتیجه آن به این شرح می‌باشد:

نهمین پادشاه سلجوقیان مسعودبن محمد بن ملكشاه بن الب ارسلان بن جعفر بیك بن میكائیل بن سلجوق، برادرزاده سلطان سنجر سلجوقی، حاكم بر خطة غرب ایران بوده، در بدو امر خلیفه المستر شد با حكومت مسعود مخالف بود و با برادرزاده‌اش داود نظر موافق داشت. از این جهت خلیفه برای سركوبی مسعود لشگری فراهم آورده و راهی عراق عجم و كردستان شد، تاریخ گزیده در مورد این لشكركشی اینطور شرح می‌دهد: “ خلیفه المستر شد بقصد سلطان مسعود و سلطان بقصد خلیفه عزم رزم همدیگر كردند، در حدود دینور فریقین بهم رسیدند، جنگ رفت هزیمت بر لشگر خلیفه افتاد و خلیفه بر دست سپاه سلطان گرفتار شد، بظاهر مراغه ملاحده او را بدرجه شهادت رسانیدند، چنانكه ذكر رفت سلطان بعد از آن ببغداد شد، راشد خلیفه ازو منهزم شد و بر در اصفهان او نیز ب دست فدائی ملحد شهید شد و سلطان مسعود حكومت خود را در منطقه غرب مستحكم و رقیب را از میدان بدر برد.

اكنون با عنایت به توضیحات فوق مروری می‌كنیم بر كتیبه كوفی گنبد خانه:

“ بسم الله الهم اغفر امر هذالقبه الصدر الاجل مجدالدین … ابوالعز محمد بن طاهر بن سعید اطال الله بقائه”

با توجه به متن كتیبه، كه برای بانی گنبد طلب آمرزش نمود. و در آخر كتیبه،‌آرزوی طول عمر، مطالب ذیل قابل بررسی و توجه می‌باشد.

1- قسمت ریختگی و تخریب شده كتیبه، ارتباط قسمت اول و آخر كتیبه را قطع كرده، اما اگر به روال معمول زمان (سلجوقیان) توجه كنیم، كه در اینگونه نوشته‌ها اعم از كتیبه‌ها یا اسناد مكتوب زمان، اول سپاس و نام پروردگار، بعد طلب مغفرت و آمرزش برای فرد یا افراد، و در پایان آرزوی طول عمر یا دعا و در نهایت و خاتمه، گاهی تاریخ و زمان صدور فرمان یا دستور ذكر می‌شده، كه كلیه مراحل و موارد فوق در این كتیبه مراعات گردیده، به استثنای تاریخ كتیبه كه نوشته نشده، بنابراین، روش و سبك نوشته، همان سبك زمان سلجوقیان می‌باشد و از نظر فرم و شكل و خط (كوفی گلدار) نیز كاملاً‌ مشابه خطوط این زمان است.(نقشه 11)

2- موضوع دیگر اینكه،‌ در كتیبه صحبت از بانی گنبد است، نه مسجد، بنابراین بنظر می‌رسد كه عزالملك هم به تقلید ازاسلاف خود، گنبدی در مسجد جامع اضافه كرده (و شاید نوسازی و بازسازی كرده باشد) ولی قدر مسلم اینكه قبل از ساخت گنبد، مسجد جامع اضافه كرده (و شاید نوسازی و بازسازی كرده باشد) ولی قدر مسلم اینكه قبل از ساخت گنبد، مسجد جامع وجود داشته ، كما اینكه شواهد یافت شده نیز، تأیید همین نظر است.

3- نصب بكتیبه همزمان با صدارت ابوالعزمحمدبن طاهر بن سعید (عزالملك البروجردی) بوده، و همانگونه كه قبلاً ذكر شد، پس از كمال الدین محمد الخازن كه در شوال سال 533 با توطئه ؟؟؟؟ بقتل رسید وی بوزارت رسیده بود، اما پایان كار وی مانند بیشتر وزرا و امرای مشابه می‌باشد كه قربانی دسایس و توطئه یكدیگر شده‌اند.

بعد از كتیبه كوفی، قدیمی‌ترین خط نوشتة موجود در مسجد جامع، سنگ نوشته سر در ورودی غربی می‌باشد. در این سنگ نوشته نیز توضیح مختصری ضروری است. در تواریخ نوشته‌اند شاه عباس اول دوبار به بروجرد سفر كرده، بار اول در سال 1002 و بار دوم در سال 1005 ه.ق، كه در هر دو مورد جهت سركوبی شاهوردیخان لر، حاكم لرستان بوده ، ولی بموجب سنگ نوشتة مذكور مشخص می‌شود كه وی حداقل سه بار به این شهرمسافرت كرده كه در سال 1022 سفر سوم وی بوده است. متن سنگ نوشته مذكور به این شرح است:

فرمان همایون اشرف اقدس ابوالمظفر شاه عباس بهادر خان شرف نفاذ یافت: آنكه چون ممالك محروسه از نزول مرفه الحالند شفقت و مرحمت شاهنامه نیز دربارة رفع نزول بروجرد از لوازم شمرده، بتاریخ سنه اثنی و عشرین و الف” 1022

كه در این سنگ نوشته دستور داده می‌شود، همراهان شاه به شهر وارد نشوند، و دلیل آن چه بوده، دقیقاً روشن نیست، چون معمولاً ورود ؟؟؟ به شهر همراه با هرج و مرج و جور و ستم و ظلم و زور به اهالی شهر می‌شده و مخصوصاً در اینمورد خاص، شاه دستور عدم ورود سربازان را به شهر صادر نموده است.

جعبه دانلود

برای خرید و دانلود فایل روی دکمه زیر کلیک کنید
دریافت فایل


کاملترین فایل مقاله بررسی تای چی (یوگای چینی) یا مدیتیشن پویا

مقاله بررسی تای چی (یوگای چینی) یا مدیتیشن پویا در 16 صفحه ورد قابل ویرایش

دسته بندی: علوم انسانی

فرمت فایل: doc

تعداد صفحات: 16

حجم فایل: 63 کیلو بایت

مقاله بررسی تای چی (یوگای چینی) یا مدیتیشن پویا در 16 صفحه ورد قابل ویرایش

تای چی یا مدیتیشن پویا :

تای چی یا یوگای چینی به معنی نهایت برتر و نحوه جاری كردن چی یا نیروی حیاتی در روان و جسم و به هنرجو آموزش می‎دهد . تای چی حاصل تركیب سه فلسفه بودیسم ، تائوئیسم ، و كنفسیوس می‎باشد . تای چی هنر مراقبه فعال كه در عصر حاضر یكی از مؤثرترین راههای رهایی از تنش و بازسازی روان و جسم انسان امروز می‎باشد . چون در عصر حاضر انسانها عادت به فعالیت و حركت كرده اند و برای آن بسیار مشكل می‎باشد كه در گوشه ای ، ساكت و ساكن بنشیند و به خود بنگرند . ولی تای چی به عنوان ، هنر مراقبه فعال به هنرجو یاد می‎دهد كه چگونه در حین و شدت فعالیت بتواند به نیروی درونی و جوهر ابدی خود آگاه شده و بتواند در ژرفای وجود خود، تحقیق كند و گوهر وجودی خویش را كه همانا آگاهی و روشنایی است صید كند . تای چی از یك سری حركات موزون و مواج ، رقص گونه ، حركات تنفسی ،‌ تمركزی ، تجسمی و مدیتیشن های خاص خود تشكیل شده ، كه به وسیله آنها هنرجو با شعور و هشیاری درونی خود ارتباط برقرار كرده و می‎تواند كیفیتی برتر و متعالی تر را در زندگی عادی و روزمره خود نمایان كند . چاكراها یا مراكز انرژی كه در تای چی مورد بررسی قرار می گیرد تمام چاكراهای اصلی به خصوص چاكرای تاج و چشم سوم . چاكراها دست و پا و دریای یا سرچشمه انرژی ، تانتین می باشد . تای چی از بخشی طب سنتی چینی و سوزنی است . در اصل نقاط درمانی طب سوزنی به گونه ای در حركات تای چی گنجانده شده اند كه یك فرد به طور مستقل بتواند آنها را تحریك كرده و فعالانه باعث شفای روان و بدن خود شود . تای چی هنر شفای كل نگری مانند یوگا ، هومیوپاتی ، انرژی درمانی و …… می‎باشد كه در برخی موارد مزایای بیشتری نسبت به هر كدام دارا می‎باشد مثلاً : در یوگا تنها به چاكراهای اصلی پرداخته می‎شود و توجه زیادی به چاكرای كف پا می‎شود و یا به جریان انرژی حیات «پرانا » و حس و تجربه آن نمی‎شود ولی در تای چی هنرجو چی یا انرژی حیاتی را می‎تواند كاملاً لمس كرده و با چاكراهای كف دست و كف پا آشنا می‎شود ومی تواند برای تخلیه انرژی و نامتعادلی ها به زمین ، شفا و ….. استفاده كند، بدون زحمات و تلاشهای فراوان و طولانی . در ضمن تای چی برای عصر حاضر كه بسیار سریع و پرجنب وجوش است بسیار مناسب تر است و فرد حتی در زندگی عادی روزمره مثلاً : جارو زدن ، رانندگی و … می‎تواند از آن استفاده كند . تای چی كلاً بر چند اصلی مانند : قانون یین و یانگ ، قانون انرژی هوشمند حیات «چی » ، قانون تعادل ، قانون اتحاد ، قانون طبیعت ، «غلبه نرمی بر سختی ، همه چیز در حركت است ، دایره » ، قانون عدد 3 «تثلیث » ، قانون ارتعاشات ، قانون خود هشیاری ، خویش انضباطی ، خود شناسی ، قانون تسلیم ، قانون عدد 7 یا اكتاو ، قانون برتری ذهن و رابطه متقابل آن با بدن ، تئوری وای دن و قانون روح و ….. استوار است .

اكنون به بررسی چند اصل بنیادین تای چی می‎پردازیم :

1 – چی ، جوهر واحد هستی «Spirit Vital force»

چی به معنای هوا ، نیرو ، حركت و انرژی حیاتی است كه در اصل منظور همان انرژی ذاتی یا انرژی اولیه و مطلق و یا جوهره ی حیات می‎باشد . این انرژی حیاتی از مبدأیی واحد به بیرون انتشار می یابد و باعث زندگی و جان بخشیدن به هر چیزی می‎شود . هستی هر چیز وهر كس وابسته به این انرژی حیاتی و واحد است كه در زبانهای مختلف با نامهای مختلفی مانند ، كی یاریكی در ژاپن ، نا یا جان یا نیرو در پارسی ، روح الهی یا عشق الهی یا حی یا نور و …. در عرفان اسلامی ، روح القدس یا كلمه در مسیحیت ، تائو در تائوئیزیسم ، پرانادر ودا ، داما در بودیسم ، شی یا چی در چین ، انرژی هوشمند در علم ، ATP در فیزیولوژی ، ناشناختی در عرفان سرخپوستی ، قانون جاذبه در فیزیك ، كلمه دركا بالا «عرفان یهود » ، نیروی اهورایی در زرتشت ، انرژی حیاتی و هخا در هخامنشی ، مهر در آئین میترایی ، اك در اكنكار ، آگاهی در TA «روانكاوی »، در مصر باستان KA ، در بابل باستان Pneuma در یهود Jesod ، در قبایل آفریقایی Megobe ، در میان اسكیموها Elima ، در بین سرخپوشان برزیلی Hasina ، در بین شمن ها WaKAN ، در بین صوفیان بركت ، بین جادوگران طلسم ، بین كیمیاگران اكسیر یا مایع حیاتی ، از نظر دكتر رایشن باخ orgon ، دكتر تانسلی odice می‎نامند .

این جریان هوشمند از چاكرای تاج وارد بدن می‎شود و از میان 7 چاكرای اصلی عبور می‎كند و باعث حیان انسان و هر موجود زنده دیگری می‎شود پس هر چه این جریان متعادل تر و قویتر باشد موجود سرحال تر و زنده تر و قوی تر می‎شود و در تای چی هنرجو نحوه تعادل ، بیشتر كردن و هدایت این جریان را یاد می‎گیرد . در واقع می‎توان گفت : اصل چی همان و شاید جنبه ای دیگر از اصل توحید و وحدت عالم در حین كثرت می‎باشد اما در شكلی كاربردی تر چون كه این جریان در همه چیز و همه كس جریان دارد و همه را به همدیگر وصل كرده مانند مرواریدهای یك گردنبند . چی بی شكل است اما شكل می‎دهد ، ثابت اما در جریان است ، نرم اما قدرتمند ومانند طبیعت است . چی سر منشأ حیات و انرژی حیات بخش انسان است . به عبارت دیگر ، چی در زنده و سالم بودن ما نقشی اساسی ایفا می‎كند . در نتیجه افزایش متعادل چی به افزایش انرژی حیاتی ، سرزندگی و سلامت منجر می‎شود ، اعتقاد چینیان چنین است كه جریان چی از سه طریق دریافت می‎شود : 1- آسمان «هوا و …» 2- زمین «غذا » 3- انرژی جنسی و به طور مستمر در مسیرهای انرژی بدن انسان جاری است و هر گاه در این جریان اختلالی به وجود آید یا مسیر آن مسدود شده و كلاً نا متعادل شود بیماری به وجود می‎آید . تای چی و چی كونگ تكنولوژی شفاگری این فلسفه می باشند كه به هنرجو آموزش می دهند كه چگونه چی را لمس كرده ، آنرا متعادل كند از اصل چی می‎توان به مسائلی همچون هستی هوشمند
«INTelligence of univers» ، انسان به عنوان عالم اصغر در عالم اكبر و عالم اكبر در عالم اصغر، جریان ویا چرخه انرژی ، انرژی پدر یا آسمان «هوا و …» و انرژی مادر یا زمین «غذا و آب و …» كه انسان می بایست برای موفقیت به هر دو آنها احترام گذاشته و در راستای و هماهنگ با جریان هوشمند حیات عمل كند كه اگر غیر آن باشد مقاومت به وجود آمده و نامتعادلی شكل می‎گیرد .

ین و یانگ «منطق فازی » و تغییر و دگرگونی : ین + یانگ = ووچی

فلسفه چین باستان آفرینش را زائیده دونیروی متضاد ولی مكمل هم می داند . یكی ین ، مونث ، منفعل ، پذیرنده ، نرم ، تاریكی و منفی و …. و دیگری یانگ ، مذكر ، فاعل ، دهنده ، روشنایی و مثبت و ….. می باشند . اصل ین و یانگ كه به آن اصل و الاصول یا اصل تضادین هم می گویند مطابق با همان فلسفه اهورا و مزدا در ایران باستان و منطق فازی یا نسبی گرایی در عصر حاضر می‎تواند باشد . طبق این اصل هیچ چیزی در این جهان به صورت مطلق خوب یا بد نمی باشد و كلاًً احوال جهان همیشه در حال تغییر و چرخش از سیاه به سفید و از سفید به سیاه می‎باشد این چرخ فلك كه ما در او حیرانیم …. وقتی كه ین و یانگ به تعادل برسند به ماهیتی دیگر به نام تای كیه تغییر شكل پیدا می كنند كه همان اهورا مزدا یا خدای ایران باستان است . طبق این اصل هر هستی از عدم به وجود آمده پس ما چگونه انتظار داریم دوباره به عدم بازنگردد و به آن چسبیده ایم و هر عدمی ؟ روزی به هست تبدیل می‎شود این چرخه تغییر و دگرگونی همیشه وجود دارد كه اگر هر كدام از آنها را «هست و نیست » را جدا بنگریم حقیقت را ندیده ایم اما گر هر دو را با هم و در تعادل نظاره كنیم واقعیت را می بینیم .

با چنان قادر خدایی كز عدم
بازفرمان آید از سالار ده
ای برادر عقل یكدم با خود آر

صد چو عالم هست گرداند به دم
هر عدم را آنچه خوردی بازده
دم به دم در تو خزان است و بهار

كاربرد : فردی كه این اصل را درك كرده مبنای شناخت خود را از این جهان بر پایه نیستی قرار داده و دیگری بر پایه هستی . هر دو چیزی یا كسی را از دست می دهند فرد اولی برخوردی بسیار سنجیده تر و متعادل تر با موضوع دارد و دیگر احتمال اینكه زیر این بار شكسته و نابود شود بیشتر است . مثلاً : دو جوان هر دو در عشق شكست می خورند یكی با دیدگاهی پویا مانند آب به دنبال راه دیگری می گردد و دیگری زانو غم بغل كرده و افسرده می‎شود یا همین طور در مورد دو تاجر هر دو شكست می خورند یكی چون می داند این جهان در چرخش است با آرامش منتظر می ماند تا چرخه عوض شود و خلاقانه به دنبال راه حل تازه ای می گردد و دیگری ناامید شده ، حرص می خورد و اوضاع خود را بدتر می‎كند و حتی در مسیر پیشرفت خودش اختلال ایجاد می‎كند .

تمرین : در یك حالت راحت بنشینید تصور كنید یك مایع شفاف آبی از فرق سرتان وارد بدنتان می‎شود و بدنتان باد می‎كند دستهایتان را به حالت خوش آمد گویی باز كنید «شما در حال تجربه حالت ین هستید » حال احساس و تجسم كنید كه آن مایع شفاف ، تیره شده و از كف دستهایتان خارج می‎شود و هر عدم تعادلی را كه دارید به خارج می‎برد و بعد دستها را در هم گره كرده و فشار دهید و بعد خود را گود كنید «شما در حال تجربه حالت یانگ » هستید حالا دراز بكشید «به پشت ترجیحاً » تمام بدن را برای چند دقیقه منقبض كنید «پاها ، دستها و سر را بالا بیاورید » و ناگهان همه را شل كنید به نقطه ای ما بین دو ابروتان توجه كنید زندگی خود را از اول ببینید چه فراز و نشیب های داشتید حالا كل زندگیتان را در یك گوی سفید تجسم كنید . درطی روز به چرخه ین و یانگ در همه چیز توجه كنید و راجع به آن فكر كنید و نیت كنید و بخواهید دریچه‎ای تازه از آن برایتان باز شود .

جعبه دانلود

برای خرید و دانلود فایل روی دکمه زیر کلیک کنید
دریافت فایل


کاملترین فایل مقاله بررسی تبعیض در استخدام و نقش نگرشی تلویحی، انگیزش و وضعیت تعصب نژادی

مقاله بررسی تبعیض در استخدام و نقش نگرشی تلویحی، انگیزش و وضعیت تعصب نژادی در 32 صفحه ورد قابل ویرایش

دسته بندی: علوم انسانی

فرمت فایل: doc

تعداد صفحات: 32

حجم فایل: 40 کیلو بایت

مقاله بررسی تبعیض در استخدام و نقش نگرشی تلویحی، انگیزش و وضعیت تعصب نژادی در 32 صفحه ورد قابل ویرایش

تبعیض در استخدام: نقش نگرش تلویحی، انگیزش و وضعیت تعصب نژادی

این تحقیق و مطالعه سعی دارد تا مطالعات گسترده‌ای رادر زمینه تبعیض در استخدام كه توسط«ای پی بریف» و همكارانش انجام شده را منعكس كند. نویسندگان تلاش كردند تا دستاوردهای قبلی را كه به بررسی نژاد پرستی مدرن پرداخته است را مرور كنند. نژاد پرستی مدرن در وضعیت مشترك تعصب نژادی تاثیر متقابل داشته است و به پیش بینی و بررسی تفاوت در میزان پرداخت مزد پرداخته است و به همچنین به بررسی نتایج از طریق ارزیابی نگرش‌های نژادپرستی ضمنی و انگیزه لازم جهت كنترل تبعیض پرداخته است. نویسندگان قادر نبودند تا تاثیرات متقابل تقدیمی را از نو تكرار كنند و بیان كردند كه نگرش‌های نژاد پرستی ضمنی با تلویحی به همراه شرایط و اوضاع در تعصب نژادی برای پیش بینی این تفاوت تاثیر گذار است. علاوه بر این نتایج نشان می دهند كه انگیزش برای كنترل تبعیض و تعصب رابطه بین نگرش علی صریح و ضمنی را كاهش می دهد. (به طور كلی دستاوردها نشان می دهند كه تفاوت بین نگرش نژادی ضریح و ضمنی در پیش بینی رفتار تبعیض آمیز وجود دارد.

لغات كلیدی: تبعیض، نگرش‌های ضمنی، نژاد پرستی و تعصب و تست ارتباط تلویحی)

(در سال اخیر، نگرش‌های نژاد پرستی در ماهیت خود، دو مویه و نامحسوس شده است بدون شك ارزیابی‌های مربوط به گزارش از خود نشان می‌دهد كه در نگرش‌های نژاد پرستی كاهش محسوسی به چشم نمی‌خورد و در تصمیم‌گیری‌های مربوط به استخدام این تبعیض هنوز به چشم می‌خورد. این تفاوت و تغییر در مورد ماهیت نژاد پرستی موجب شد تا دانشمندان علوم اجتماعی شیوه‌های ارزیابی جدیدی را طرح كنند كه مطابق با توصیف مدرن‌تر نژاد پرستی باشد.) (این مقیاس‌ها سعی می‌كنند تا تعصب خودانگاری را توصیف كرده و افراد با نگرش‌های نژادی منفی را با سوالاتی مبنی بر اینكه آیا واكنش تبعیضی می‌تواند نتیجه بی طرفی نژادی باشد را شناسایی می‌كند.) اخیرا برخی از محققان از این گزارش از خود به ارزیابی‌های توجیهی، نهفتگی و واكنش از لحاظ فیزیولوژیكی تغییر جهت دادند تا سطح معیار فردی نگر‌شهای نژادی را تعیین كنند. بررسی‌های ضمنی و تلویحی اعتقاد به تعصب خودانگاری با تاثیرپذیری كمتر دارند و در تعیین و شناسایی تبعیض موفق‌ترند(تحقیقات اثبات كرده‌اند كه این ارزیابی‌های تلویحی با نگرش‌های دیگر در ارتباط بود و رفتار‌های در سطح خرد را پیش بینی می‌كند.) شواهد و مدارك كمی وجود دارد كه نشان می‌دهد نگرش‌های تلویحی این چنینی برای پیش بینی رفتار سطح كلان مفید است از قبیل تصمیمات تبعیض‌آمیز مربوط به اجاره این مطالعه تحقیقی كه توسط «بریف» طراحی شد، بسیار مفید و سازنده است و نشان می‌دهد كه نژادپرستان امروزی در اوضاع و شرایط اجتماعی به طور خاص عمل می‌كنند. «لیكن»بیان كرد كه این تحقیق نه تنها اعتبار و صحت نتایج قبلی را مورد بررسی قرار می‌دهد بلكه فرضیات جدید را نیز ارزیابی می‌كند. بریف به شیوه‌های مختلف به توسعه و گسترش مطالعه تحقیقاتی خود پرداخت. اول اینكه علاوه بر تعیین و شناسایی نژادپرستی مدرن، ما عقاید و نظرات نژاد پرستی سنتی‌تر و قدیمی تر را در مبحث می گنجانیم تا ثابت شود كه این نژاد پرستی مدرن‌تر واقعا نیاز به این دارد كه افراد نژاد پرست مشخص شوند دوم اینكه علاوه بر استفاده از گزارش خود و ارزیابی نژاد پرستی، ما نگرش‌های نژاد پرستی تلویحی را نیز در بحث می‌گنجانیم. سوم اینكه ما ارزیابی انگیزش را جهت كنترل تبعیض مورد بحث قرار می‌دهیم تا تعیین شود كه آیا تعصب و تبعیض خودانگاری كه نتایج مختلف به دست آمده ناشی از بررسی‌های نژادپرستی صریح و تلویحی حتمی است یا نه. و در نهایت ما از شیوه‌های دقیق‌تر برای تبعیض تلویحی استفاده می‌كنیم تا فرضیات خود را با مقایسه تفاوت‌‌ها در آمار سیاهان و سفیدها با تكنیك‌های جدید آماری مورد تست قرار می‌دهیم. این شیوه شامل الگوی خطی هرمی یا سلسله مراتبی می‌باشد. به طور كلی این جمع‌بندی‌ها به ما این امكان را می‌دهد تا فرضیات جدید را كه درك بهتری از تبعیض در استخدام را ارائه می‌كند را مورد تست و آزمایش قرار دهیم. به طور خلاصه این مطالعه تحقیقاتی مكتوبات در زمینه نگرش‌های نژادپرستی را به همراه ارزیابی‌های مربوطه به آن با هم تلفیق می‌كند و مباحثی چون تبعیض خودانگار، معیارهای اجتماعی سازمانی و شرایط و اوضاع را جهت درك تفاوت‌های ارزیابی نژادپرستی ضمنی و صریح را در یك شرایط انتخابی در كنار هم قرار می‌دهد.)

تبعیض در استخدام و نگرش‌های نژادپرستی

(مطالعات زیادی به ارتباط بین ملاحظات و مسائل نژاد و تبعیض در استخدام پرداخته‌اند. در سال‌های اخیر، ما به تعریف رفتار متفاوت تبعیض استخدامی پرداختیم، رفتارهای متفاوت زمانی رخ می‌دهد كه معیارهای مختلف در گروه‌های مختلف به كار گرفته شود.

تجزیه و تحلیل‌های مختلف انجام شد تا عواملی كه در میزان و مسیر معیارهای مختلف تاثیر می‌گذارند مشخص شوند. به عنوان مثال این تفاسیر توسط «نورد» و «كرایجر» و «رات» و «هوفكات» و «بوبكو» نشان داد كه سیاهان امتیازات كمتری هم در مسائل عینی و ذهنی دریافت می كنند) به علاوه، كرایجر و فورد به این نتیجه رسیدند كه سیاهان و سفیدها آمار بیشتری را به خود اختصاص دادند. (این نتایج شواهد را فراهم می‌كند مبنی بر اینكه افراد از معیارهای مختلف برای ارزیابی متقاضیان و داوطلبان استفاده می‌كنند.) البته، تفاوت میانگین بین متقاضیان سیاه و سفید پوست ضرورتا به معنای تبعیض نیست. ممكن است تفاوت میانگین تفاوت‌ها و اختلاف‌های میان گروه‌ها را به صورت صحیح نشان دهد.(برای بیان احتمال، این تفاوت‌ها «داپلر» تعداد متغیرهای شغلی مربوط را محدود كرد تا به این نتیجه برسد كه تفاوت‌های بین سیاهان و سفیدها كاهش یابد و این تبعیض ما هرگز از بین نرفتند.) تشخیص این حقیقت كه بعید است كه نویسندگان تمام متغیرهای مربوطه را بگنجانند ممكن است این تفاوت‌ها را به خوبی توضیح دهد. «اپلر» و مطالعات انجام شده توسط او شواهد و مدارك غیر مستقیمی را فراهم كرده است كه بر اساس آن نگرش‌های نژادی ممكن است عوامل تفاوت معیار متوسط را در مورد سیاهان و سفیدها در بر داشته باشد. (مجموعه‌ای از مطالعات انجام شده توسط بریف شواهدی را در مورد نقش نگرش‌های نژادی ارائه كرده است. در دومین تحقیق «بریف» شركت كنندگان مقیاس تبعیض نژادی مدرن را كامل كردند. در میان موارد سوالات، از شركت كنندگان و متقاضیان در مورد استعداد شغلی آنها سوال شد. در مطالب قبلی، متقاضیان یادداشتی را از رئیس اداره یا سازمان دریافت كردند و جملات حاوی درخواست او از داوطلبان برای اجاره به سفیدان بود و یادداشت دگری از رئیس دریافت كردند كه البته این یادداشت حاوی مطالب حاكی از تبعیض نژادی نبود. بریف در مورد تقلب هنجارهای اجتماعی به بحث نپرداخت تا شرایط سازمانی برای تعصب و تبعیض نژادی یا تساوی نژادی به وجود آید. تقلب آنها مطابق با مفهومی ساختن شرایط پیشنهاد شده توسط استكمن است. اسكتمن نشان داد كه شرایط سازمانی عملكرد و كاركرد پاداش است و انتظار می‌رود كه علایم و نشانه‌ها برای كارمندان و دیگران به این مسئله می‌پردازد كه كدام رفتار از لحاظ اجتماعی قابل قبول‌تر است. بر حسب انتظار (بریف به این نتیجه رسید كه میانگین متوسط متقاضیان سیاه پوست در شرایط تبعیض نژادی میزان كمتری را نشان می‌دهد. مهمتر اینكه آنها به این نتیجه رسیدند كه امتیازات در زمینه مقیاس تبعیض نژادی مدرن این رابطه در نژادپرستان متجدد در شرایط تبعیض نژادی را كاهش داد. بنابراین واضح است كه نژادپرستان متجدد بر اساس اعتقادات خود عمل می‌كنند اما هنجارهای اجتماعی برای موجه ساختن تبعیض به وجود می‌آیند.) گر چه قبل از پذیرفتن این برداشت، مهم است كه دقت شود آمارهای تعصب و تبعیض و تفاوت‌های قابل ملاحظه در ارزیابی میزان متوسط، متقاضیان سیاه پوست دو شرایط را پشت سر گذاشتند. به عبارت دیگر، آنها به این مسئله نپرداختند كه آمارهای مربوطه به متقاضیان سفید پوست در دو شرایط، مراحل را پشت سر گذاشتند. ممكن است شرایط تبعیض و تعصب به طور میزان میزان متقاضیان را صرف نظر از آنها كاهش داد. (بنابراین در این مطالعه ما تلاش می‌كنیم تا تاثیر متقابل سازمانی را با استفاده از ارزیابی‌های دقیق‌تر تبعیض را به وسیله مقایسه‌های تعداد متقاضیان سیاه و سفید در شرایط دو فرضیه زیر مرور كنیم.)

فرضیه 1- شرایط سازمان در آمار متقاضیان تاثیر خواهد گذاشت و متقاضیان سیاه پوست در مقایسه با سفید پوستان در زمینه تبعیض نژادی آمار كمتری را به خود اختصاص خواهد داد. میزان تفاوت‌های آماری بین متقاضیان سفید پوست و سیاه پوست در شرایط برابر كمتر است.)

فرایند

در ابتدای ترم دانشجویان مقدماتی رشته روان شناسی در دوره كامل تست شركت می‌جستند و از آنها سوالات مختلفی پرسیده می‌شد. این پرسش‌ها در زمینه نگرش‌های مربوط به مقیاس سیاهان و مقیاس تبعیض نژادی مدرن همانند تشویق به پاسخگویی بدون مقیاس تبعیض می‌شد. این ارزیابی‌ها در میان تعدادی از مقیاس‌ها میزان برابری را نشان می‌داد. تا بدین ترتیب از پاسخ‌های عجیب جلوگیری شود و در صورت لزوم آنها را به حداقل برساند. تقریبا یك ماه بعد از شركت كنندگان خواسته شد تا نقش یك مدیر را ایفا كنند. و تمرین را به صورت كامل انجام دهند. (شركت كنندگان به طور تصادفی به صورت برابر با شرایط تبعیض نژادی اختصاص داده شدند.) این تقلب طی یادداشتی از طرف رئیس شركت اتفاق افتاد در هر دو شرایط آموزش تمرین در ایجاد ارزیابی‌ در مورد هر داوطلب مد نظر قرار گرفت. گر چه، شركت كنندگان در چنین شرایطی برای شرایط تبعیض نژادی، یادداشت رئیس حاوی مطالب زیر بود:

اكثر نیروی كار شامل افراد سفید پوست است ضروری است كه مردان سفید پوست را برای پست‌های حساس انتخاب كنیم. من نمی‌خواهم رابطه خوب را كه ما بین خود در این قسمت داریم به مخاطره بیندازم. رئیس قبلی مدت زمانی كار كرد و سعی كرد این جماعت را وارد مجموعه ما كند. من نمی‌خواهم این كار را انجام دهم و آن را عملی كنم. شركت كنندگان در چنین شرایطی برای این جملات و ابلاغیه را دریافت نكردند. پس از كامل كردن فرم‌ها شركت كنندگان فرم گزینه‌ها را هم پر كردند و به ارزیابی ضمنی و پرسشنامه جمعیت شناختی نیز پاسخ دادند. به منظور تعیین اینكه آیا شركت كنندگان در هر شرایط به كاری گماشته می‌شوند یا نه مورد بررسی قرار گرفت.

(تجزیه و تحلیل آماری: ما 3 فرضیه اول را با تحلیل نمونه خطی هرمی با استفاده از متغیرهای خاصی ارزیابی كردیم تا میزان درجه ضریب تبعیض نژادی مشخص شود.)

(نتایج و دستاوردها)

بررسی تبعیض نژادی و شواهد و مدارك موجود تجزیه و تحلیل تقلب نشان داد كه تبعیض در مورد اجاره دادن به طور صحیح مشخص شد و شرایط آن نیز تعیین شد این امر نشان می‌دهد كه شرایط تبعیض نژادی در مقابل شرایط برای تساوی مورد ارزیابی قرار گرفت. (ما ابتدا تجزیه و تحلیل نمونه خطی هرمی برای تعیین میزان آمار را انجام داد نتایج و دستاوردها نشان داد كه تبعیض كلی در مقابل سیاهان بدین صورت است: متقاضیان سیاه پوست قبل از متقاضیان سفید پوست از نظر تعداد بودند ما واریانس این درجه ضریب را ارزیابی و محاسبه كردیم و به این نتیجه رسیدیم كه نتیجه چیزی متفاوت از صفر است این نتیجه نشان می‌دهد برخی از شركت كننده‌ها نسبت به دیگران بیشتر از تبعیض نژادی حمایت می‌كردند. متقاضیان سیاه پوست تعداد كمتری را به خود اختصاص دادند و حمایت موجود را اندازه‌گیری كردند.)

جعبه دانلود

برای خرید و دانلود فایل روی دکمه زیر کلیک کنید
دریافت فایل


کاملترین فایل مقاله بررسی تبیین نظری مدل نیازمندار شخصیت و عقب‌ماندگی ذهنی ماهیت و ابعاد

مقاله بررسی تبیین نظری مدل نیازمندار شخصیت و عقب‌ماندگی ذهنی ماهیت و ابعاد در 67 صفحه ورد قابل ویرایش

دسته بندی: علوم انسانی

فرمت فایل: doc

تعداد صفحات: 67

حجم فایل: 50 کیلو بایت

مقاله بررسی تبیین نظری مدل نیازمندار شخصیت و عقب‌ماندگی ذهنی ماهیت و ابعاد در 67 صفحه ورد قابل ویرایش

چكیده:
هدف مقاله حاضر كشف شخصیت افراد عقب مانده ذهنی و تبیین آن بر پایه یك مدل نیاز مدار شخصیت كه شامل مولفه هایی چون منابع، نیازها و ارزشها است، می‎باشد. كودكان عقب مانده ذهنی به اقتضاء مراحل رشد و تحول در طی زندگی نوعاً با تكالیفی روبرو می‎شوند كه برایشان آن قدر مشكل است كه از انجام آن ناتوانند و لذت نمی برند. به نظر می رسد برای این كودكان، انجام اموری كه به نظر بسیاری سخت می رسد، پاداش درونی ناچیزی وجود دارد. موقعیت های زندگی برای بسیاری از آنها چنان تكالیف سختی تدارك می بیند، كه موجب ایجاد احساس ناكامی و شكست های پی در پی می گردد. قرار گرفتن آنها در حاشیه زندگی افراد عادی با همه فشارهایی كه برای سازگاری و منفعل سازی آنها اعمال می كند، این روند را شدت می بخشد تا جایی كه به احساس شایستگی و عزت نفس آنها آسیب های جدی وارد می سازد. اساساً كودكانی كه شكست، ناكامی و عزت نفس پایین بیشتری را تجربه می كنند، معمولاً برای اداره امور خود، روش هایی را یاد می گیرند كه فاقد كارآمدی مناسب است. از این رو ممكن است از هر شیوه ای كه به تخفیف مصیبت ناشی از آنچه «محرومیت از موفقیت» نامیده می شود، استقبال كنند.

پس مسأله اصلی این است كه اگر زندگی در جامعه ما، چنین اثراتی بر كودكان عقب مانده ذهنی دارد، چگونه می‎توان امور را به گونه ای تغییر دهیم كه اثرات نامساعد آن به حداقل برسد؟ آیا می‎توان محیط را چنان مرتب كرد كه موجب شكست و آشفتگی در آنها نگردد؟ از این رو اگر بتوان كودكان عقب مانده ذهنی را در برابر ضربات احتمالی كه به عزت نفس شان وارد می‎شود تقویت كرد و یا مصون نگه داشت در این صورت می‎توان گامی نویدبخش در برنامه‌ریزی، توان بخشی و بهداشت روانی آنان برداشت.

واژه های كلیدی: تبیین، مدل، نیازمدار، شخصیت، عقب ماندگی ذهنی

مقدمه

تمركز بر موضوع عقب ماندگی ذهنی با تاكید بر جنبه شناختی آن، یعنی ماهیت تاخیر تا ناتوانی عقلی و تاثیر آن بر سازگاری عمومی طی یك قرن گذشته باعث شده كه جنبه عاطفی یا هیجانی آن مورد غفلت قرار گیرد. لذا در مقاله حاضر از این جنبه فرد عقب مانده را به عنوان شخصی در نظر می گیریم كه مانند افراد عادی می تواند تجربیات شادی یا غمگینی داشته باشد. نتیجة یك مطالعه در مورد بزرگسالانی كه در موسسات نگهداری می شدند و اكنون در جامعه زندگی می كنند (آدامز و كریستنسون، 2000) نشان داده است كه آنها به زندگی لذتبخش علاقه نشان می دهند. كار به همین جا خاتمه نمی یابد، و آنها تمایل گسترده‌ای به تفریحات، سرگرمی ها، دوستیابی، و خانواده نشان می دهند. این تمایلات بیانگر این موضوع است كه ما باید دربارة ماهیت وضعیتٍ این انسان به عنوان یك فرد نگاه كنیم. برداشت ما از شخصیت افراد عقب مانده بر پایه مدلی است كه نیازهای جسمانی و روانی اساسی آدمیان، چه سالم و چه ناتوان، را توصیف می كند و نحوه تاثیرپذیری این نیازها را از ناتوانی بررسی می نماید. بر اساس نتایج به دست آمده از نظریه های شخصیت كه علاقه خاصی به خویشتن و انگیزش در انسان دارند (مثلاً دسی و ریان، 1990) این مدل شخصیت توجه خاصی به عزت نفس به عنوان بر انگیزانندة رفتار دارد. مقاله حاضر یك مدل نیاز مدار شخصیت و نحوة تاثیرپذیری این نیازها از عقب ماندگی ذهنی را مورد بحث و تبیین قرار می‎دهد.
خود شخصیت

منطق ارایة یك مدل شخصیت

ارایه یك مدل شخصیتی ویژهِ افراد عقب مانده ذهنی برپایه شرایط، ویژگیها و محدودیت‌هایی آنها چه منطقی می تواند داشته باشد؟ پاسخ به این سئوال در سودمندی آن برای درك رفتار افراد مبتلا به اختلال و به ویژه، مشكلات رفتاری آنها نهفته است. این مدل برای درك و شناسایی این موضوع كه مشكلات رفتاری آنها، مانند مشكلات ما، معمولاً حاصل ناكامی مزمن در ارضای نیازهای زیستی و روانی اساس است، كفایت می‌كند. اگر چه، نظریة شخصیت رفتار مدار، یعنی كانون رویكرد درمانی ما، حساسیت لازم را برای درك این موضوع كه چگونه ابعادی نظیر پیشایندها و پیامدها بر رفتار اثر می گذارند، ایجاد می‌كند، اما در پی تبیین این نكته نیست كه چرا این عناصر اینقدر اهمیت دارند. سرانجام، در پی تبیین ماهیت پاداش دهنده یا تنبیهی آنها نیز نیست. به منظور درك این نكته كه چرا پیامدها یا وابستگی هایی معین پاداش دهنده یا تنبیه كننده، یا خنثی هستند باید به درك ماهیت انگیزشی آنها در ما توجه كرد. اگر چه هیچ نظریه شخصیت به تنهایی صاحب این ‍‍«حقیقت» نیست (هال و لیندزی، 1970 نقل از باروف و اولی 1999)، حداقل به طریقی نظام دار از لحاظ مفهوم سازی رفتار هیچكدام از آنها در اولویت قرار ندارد. با وجود این، سهمی از این حقیقت در درك ما از خود و دیگران دخالت دارد. این سهم به عنوان صافی یا فیلتری عمل می كند كه توجه ما را هدایت می كند و عواملی را كه رفتار ما را برمی انگیزند روشن می نماید. همین موضوع درك فزایندة رفتار در همة ما، اعم از عقب مانده و سالم، است كه در مفهوم زیر از شخصیت ارایه می شود.
عناصر اساسی مدل

این مدل شخصیت نوع انسان را بر حسب سه موضوع مدنظر قرار می دهد: منابع، نیازها و ارزش ها. هر كدام از آنها به طور جداگانه و مختصر در زیر مورد بحث قرار می گیرند (باروف3 و اولی4 2004)
منابع

منابع به ظرفیت ها یا توانایی ما اشاره دارد و به پنج مقوله تقسیم می شود. این مقولات عبارتند از: هوش؛ مهارت های ارتباطی؛ سلامتی، حواس، ومهارت های جسمانی؛ شخصیت- مزاج، هیجان ها، و منش؛ و درك هنری و معنوی گرایی.

§ هوش: هوش معادل توانایی یادگیری، استدلال، دانش و مساله گشایی است.

§ مهارت های ارتباطی: این مقوله از توانایی ها به استعداد ما در درك خود اكثراً از طریق گفتار، و همچنین نوشتار، اداء و اطوارها، زبان اشاره ای، سبك های ادبی، شعر، هنر، رقص و موسیقی دلالت دارد.

§ سلامتی، حواس، ومهارت های جسمانی: این مقوله به خود «جسمانی» ما- وضعیت سلامتی؛ سالم بودن حواس، مخصوصاً بینایی و شنوایی، سالم بودن دست و پاها، بازو و انگشتان، و ویژگی هایی نظیر قدرت، مقاومت، سرعت، و هماهنگی مربوط می شود.

§ شخصیت- مزاج ها، هیجان ها، و منش: مزاج ها، هیجان ها، و منش به عنوان اجزاء اصلی آنچه كه ما آن را «شخصیت» می نامیم تشكیل می دهند. می توان شخصیت را به عنوان یك منبع، یك ظرفیت یا سبك انطباقی در نظر گرفت كه موجب كنار آمدن در زندگی روزمره و دائمی در تعامل های اجتماعی می شود. بر این اساس می توان شخصیت را «خوب» یا «انطباقی» و «بد» یا «غیرانطباقی» در نظر گرفت. اجزاء شخصیت به عنوان یك منبع در زیر توصیف می شوند.

§ مزاج ها: این مولفه به رفتارهایی اشاره دارد كه در نوزادان و خردسالان دیده می‌شود. فرض بر این است كه مزاج ها اساس زیستی دارند و نسبتاً مستقل از شیوه‌های فرزند‌پروری هستند. ظاهراً نوزادان و كودكان از همان بدو تولد از لحاظ فعالیت‌های حركتی، تحریك پذیری، حواس پرتی، الگوهای خواب و هشیاری، و پاسخ به موقعیت های تازه با هم تفاوت دارند (كاگان، 1981). بر پایة این ابعاد، می توان تمایزهای گسترده ای بین نوزادان پرسرو صدا، دشوار یا راحت ترسیم كرد. نوزادان راحت از همان هفته های اول خوشحال، آرام و از لحاظ خواب و خوراك قابل پیش بینی اند. نوازادن دشوار تحریك پذیرتر، ناراحت و غیرقابل پیش بینی اند (توماس و چس 1986). در كودكان اخیر، مزاج به عنوان عامل تبیین كنندة تفاوت در واكنش نشان دادن به موقعیت های جدید، به اضافه خجالتی بودن و بازداری یا خود جوشی و نابازداری در نظر گرفته می شود. همچنین به نظر می رسد كه مزاج به سبك های مساله گشایی- مثلاً كودك تكانشی تا كودك صبور نیز موثر است (كاگان، 1981).

هیجان ها:

هیجان ها حالت های عاطفی یا احساس هایی كه عموماً‌ می توانند به عنوان احساس هایی خوشایند (مثبت) یا ناخوشایند (منفی) طبقه بندی شوند. هیجان ها تجلی تفسیرهای ما از رویدادهایی هستند كه آنها را برای بهزیستی و عزت نفس مناسب در نظر می گیریم. تجربیاتی كه ما از آنها تفسیری هیجانی داریم خنثی نیستند؛ بلكه آنها منابع بالقوه سودمندی یا تهدید، شادی یا غم را تشكیل می دهند. تجربیاتی كه به طور باقوه تهدید كننده یا آسیب از در نظر گرفته می‎شوند، هیجان هایی نظیر خشم، اضطراب، ترس، گناه، شرمندگی، غم، حسادت، غبطه و تنفر را برمی انگیزند. تجربیاتی كه به طور بالقوه سودمند هستند و احساساتی نظیر لذت، غرور، قدرشناسی، و عشق را خلق می‌كنند (لازاروس، 1991).

منش: منش به «الگوهای رفتاری» ثابت به همان شكلی كه در موقعیت هایی متنوع ظاهر می‌شوند اشاره دارد. رویكردهای تحلیل عاملی پنج عامل شخصیتی عمده را مشخص كرده‌اند كه عبارتند از: ثبات هیجانی، برونگرایی، گشودگی، رضایت مندی، و وظیفه‌شناسی (مك رای و كوستاو، 1986). هر یك از عوامل به شكل دو قطبی مطرح می‌شود.

به كار بستن مدل شخصیت در افراد عقب ماندة ذهنی

«منابع» و عقب ماندگی ذهنی

تعریف «ناتوانی»

در این مدل شخصیت، وضعیت های معلولیت یا ناتوانی به عنوان محدودیت هایی از لحاظ منابع در نظر گرفته می‎شوند كه با انجام تكالیف تحولی متناسب با سن تداخل ایجاد می‌كنند. چون همة ما تا حدی دچار محدودیت هستیم، و ماهیت تجربة انسانی كامل نیست، بنابراین برای كسانی كه نابغه هستند، خواه یك دانشجوی ممتاز در كلاس یا غلامرضا تختی روی تشك كشتی، ارزش قائل می شویم. با فرض اینكه محدودیت در منابع یا توانایی ها بهنجار است، ما ناتوانی را تنها به منابعی نسبت می دهیم، كه حتی با آموزش یا اصلاح (مثلاً استفاده از عینك)، جهت انجام تكالیف مربوط به رشد و تحول ناكافی‌اند.

تأثیر عقب ماندگی ذهنی بر منابع

هوش: همانطور كه در ابتدای این مقدمه اشاره شد، اختلال در این منبع است كه ماهیت اصلی ناتوانی موسوم به عقب ماندگی ذهنی را تشكیل می‎دهد. اشكال در یادیگری، در كاربرد اطلاعات موجود، ارزیابی و قضاوت همواره در كودكان خردسال دیده می‎شوند و همچنین مشكلات توجه و تمركز در آنها رایج است. مهارت های كلامی در مقایسه با مهارت های بینایی با شدت بیشتری تحت تأثیر قرار می گیرند و هر دو فرایند خبرپردازی و تصمیم گیری كند می‎شوند.

اگرچه برنامه های آموزشی عمدتاً بر منابع كودك بدون توجه به علت عقب ماندگی متمركز شده اند، اما شواهدی در مورد مشكلات شناختی وجود دارد كه با نشانگان‌های زیستی ویژه ای مرتبط اند (هوداپ و دایكنز، 1994). در صورت وجود این اختلالات، معلم می‎تواند وجود آنها را اطلاع دهد. در زمینة هوش، مردان مبتلا به نشانگان X شكسته، شكل عقب ماندگی ارثی وابسته به جنس ضعف ویژه ای در یادآوری اطلاعات بینایی به صورت توالی یا ترتیبی نشان می دهند و در نشانگان داون، فرد مبتلا به آن عموماً اطلاعات دیداری را به مراتب سریعتر از اطلاعات كلامی پردازش می‌كند. (مانند، الیوت، ویكز، و گری، 1990 نقل از فلدمن، 2004).

مهارت ارتباطی: مشكلات زبانی در دو سطح دریافتی و بیانی در عقب ماندگی ذهنی بسیار رایج است. به طور كلی، گفتار از لحاظ ساختار ساده تر، با وضوح كمتر، و چنانچه میزان اختلال هوشی شدید یا عمیق باشد، محدود به جمله های كوتاه یا تك واژه ها است، در بسیاری از افراد عقب مانده های ذهنی عمیق، گفتار ابداً وجود ندارد. در بین افراد عقب مانده ها، مشكلات گفتار در مبتلایان به نشانگان داون برجستگی بیشتری دارد (مانند، دایكنز، هوداپ، 1994 نقل از فلدمن، 2004).

سلامت، حواس و مهارت جسمانی: زمانی كه مشكل خوشی با ناهنجاری زیستی آشكار مرتبط باشد، ممكن است مشكلات جسمی هم دیده شود. متداول ترین اختلال های جسمی همراه عبارتند از صرع و فلج مغزی، كه شیوع این دو از 15 تا 30 درصد عقب مانده ها را در برمی گیرد. نواقص حسی، بینایی و شنوایی در 10 تا 20 درصد آنها شایع است. مشكلات جسمی عمده معمولاً با اختلال شناختی همراه اند و در عقب مانده های ذهنی متوسط شایع است (باروف و اولی، 1999).

مزاج ها، هیجان و منش

مزاج: سطح فعالیت و میزان توجه: عقب ماندگی اغلب با سطوح بالایی از فعالیت حركتی،‌ به ویژه در كودكان خردسال و كودكان سن مدرسه همراه است (كولر، ریچاردسون، كاتز، و مك لارن، 1983). كودك موسوم به بیش فعال كسی است كه به نظر می رسد همیشه در حال حركت است- همواره به اشیاء دست می زند، بی قرار و ناآرام است. رفتار او تكانشی است و بدون اندیشه دست به عمل می زند (مولیك، هامر، و دورا). این رفتار معمولاً با اختلال كمبود توجه همراه است و اغلب در كودكان مبتلا به «اختلال یاد‌گیری» دیده می‎شود. كودكان مبتلا به اختلال یاد‌گیری، نظیر آنهایی كه عقب مانده ذهنی هستند، با مشكلات تحصیلی رو به رو هستند اما برخلاف كودكان عقب مانده ذهنی این مشكلات در آنها وابسته به شرایط بوده و شدت كمتری دارد. مشكلات یاد‌گیری در خواندن در صورت برخورداری از هوش بهنجار متداول تر است، اگرچه مشكلات خاصی در ریاضیات نیز دیده می‎شود.

اگرچه فرض می‎شود كه بیش فعالی مبنایی زیستی دارد، اما عمدتاً از عوامل روانی ریشه می‎گیرد. در زمان قرار گرفتن در معرض استرس (تنیدگی)، تحریكات سازمان نیافته یا شدید، این رفتار وخیم تر می‎شود. برعكس، بیش فعالی در موقعیت های معمولی با تحریكات منظم و با ساخت و با تحریك شنوایی كاهش می یابد. داروهای محرك نظیر ریتالین، معمولاً برای كاستن از بیش فعالی به كار گرفته می‎شود و همراه با راهبردهای رفتاری كه قبلاً اشاره شد بهترین جواب را می دهند (مولیك و همكاران، 1991).

برخی از رفتارهای دیگر كودكان بیش فعال، با یا بدون عقب ماندگی ذهنی، با چندین جنبة دیگر مزاج ها ارتباط دارند (علیزاده و زاهدی پور، 1384). این رفتارها مانند بیش‌فعالی، تحت تأثیر عوامل روان شناختی اند. نوجوانان عقب مانده یا حتی بهنجار هم ظاهراً قادر به تمركز نیستند و تكالیف مورد علاقه خود را نمی توانند به طور مستمر ادامه دهند. بنابراین، نوجوانان عقب ماندة ذهنی، مثلا كسانی كه در كلاس سوم درس می‌خوانند اما علاقه كمتر به موضوعات خواندنی كلاس سوم نشان می دهند احتمال انگیزه بیشتری برای خواندن مطالب مناسب با سن خود نشان خواهند داد. چنین مواد آموزشی در بازار وجود دارد. بیش فعالی معمولاً با افزایش سن كاهش می یابد، به ویژه در كودكانی كه شدت اختلالشان كمتر است (كولر و همكاران، 1983) اما مشكلات مرتبط با بی توجهی و تكانشوری ممكن است دوام داشته باشد. (مولیك و همكاران، 1991).

ساختار

در نیاز به ساختار در عقب ماندگی كمی مبالغه شده است. ما به طور خودكار با تحمیل انتظارات و معنی كه از رویارویی اولیه با پدیده ها استخراج می كنیم به تجربیات خود ساخت می‎دهیم. با اینحال، رفتارهای شناختی در عقب ماندگی ذهنی تا حد زیادی به ظرفیت انتقال آموخته های قبلی به موقعیت های مشابه محدود می‎شود. تأثیر افت در این توانایی به شكل تعمیم آن به موقعیت های دیگر می‎تواند برای خود فرد در مقابله با موقعیت های جدید، مشكلات و تنیدگی‌هایی را به همراه داشته باشد. این آسیب پذیری شناختی به گرایش هر چه بیشتر به راهنمایی و كمك منجر می شود، كه كلی ترین پیامد آن به وجود آوردن وابستگی بیشتر در این قبیل افراد است، این وابستگی زمانی كه آنها در موقعیت های ناآشنا قرار می گیرند خطرناك می‎شود.

دو پیامد مهم در ارتباط با نیاز فزایندة به ساختار وجود دارد. نخست، ضرورت آشكار كردن آن انتظاراتی را به وجود می آورد، نمی توان فرض كرد كه شخص مبتلا به عقب‌ماندگی ذهنی دركی مشابه با درك ما از یك موقعیت دارد. دوم، كاستن از اضطراب كه احتمالاً در رویارویی با موقعیت های ناآشنا به دلیل ناشناخته بودن ایجاد می‎شود اهمیت ویژه ای دارد. والدین در صورتی كه همراه كودك شان در اولین روز مدرسه به مدرسه می روند این اصل را به كار می گیرند و در نتیجه كودك به آسانی با محیط جدید رو به رو می‎شود. در بزرگسالی این اصل در صورتی به كار گرفته می‎شود كه می خواهیم شغلی را انتخاب كنیم. زمانی كه شغل موردنظر برای ما توصیف می‎شود نیاز ساختار ارضاء می‎شود. (هاستینگ و براون، 2004)

عزت نفس

چون عزت نفس با سه جزء صمیمیت، موفقیت و استقلال ارتباط تنگاتنگ دارد تأثیر آن بر عقب ماندگی ذهنی به طور جداگانه بررسی می‎شود.

صمیمیت

نگرش های جامعه نسبت به مبتلایان به ناتوانی: شاید مهمترین جزء از سه جزء عزت نفس، تمایل ما به ایجاد صمیمیت به شكلی شدید و نافذ و به صورت پذیرفته شدن، دوست داشته شدن و عشق ورزیدن بیان شود. اولین مانع در ارضاء نیاز به صمیمیت در افراد مبتلا به ناتوانی نگرش فرهنگ ما به آنها به عنوان افرادی نابهنجار و غیرعادی (ریس b ، 1994). دید ما نسبت به آنها منفی است. نابهنجاری های ذهنی یا جسمی می‎تواند ترس، تمسخر، و تنفر ایجاد كند. تمسخر كردن و مسخره كردن ها و استهزاء دیگران توسط خود ما را به یاد بیاورید. اغلب احساسات مثبت ما می‎تواند به صورت ترحم و دلسوزی نشان داده شود. خصوصیات ذهنی و جسمی ناخواستة آنها نگرش های اجتناب و طرد را در ما ایجاد می كنند، اگرچه در طول دو دهة اخیر این نگرش تغییر یافته و افراد عقب مانده پذیرش بیشتری یافته اند (ریس a 1994). همچنین آگاهی فزاینده ای از ناتوانی در ذهن مردم ایجاد شده است، و وضع قانون مبتلایان به ناتوانی 1980 در آمریكا از آن جمله است. در رسانه ها نیز نمودهای مثبتی از عقب مانده ها و افراد ناتوان ارایه می‎شود.

نگرش های والدین و همشیره ها: خصوصیات ناخواستة افراد عقب مانده ذهنی نه فقط بین آنها و جامعه فاصله می اندازند، بلكه همچنین می‎توانند بر پیوند آنها با والدین و همشیرهای خود تأثیر بگذارند. ما بر این باوریم كه برخی از مشكلات مرتبط با عقب ماندگی منبع بالقوه استرس برای والدین هستند، اكنون ما به طور اختصاصی پیامدهای روانی مربوط به والدین یا همشیره‌های كودك عقب مانده را بررسی می كنیم.

از نظر والدین، كودكانشان به عنوان انبساط روانی خودشان تلقی می‎شوند. همچنین همشیره‌ها برادران و خواهران خود را به این دید می نگرند، اگرچه تا حدی خفیف تر (ترنبول، ترنبول، اروین و سوداك، 2005). عزت نفس ما، شما و من، تحت تأثیر ادراك اعضای خانواده ماست كه از ما دارد. كودكانی كه والدینشان به آنها بهاء می دهند از نظر فرهنگی خصوصیات با ارزشی را به آنها می بخشند كه این امر به نوبه خود عزت نفس والدین را افزایش می دهند.

برعكس، اگر یك كودك یا همشیره او ویژگی های ناخواسته ای دارد، والدین و همشیرها نمی توانند از این برداشت، حداقل در ابتدا، كه عضو ناتوان خانوادة آنها بازتابی از خودشان است اجتناب كنند. آنها احساس شرمندگی و خصومت می كنند، و در نتیجه در اثر این احساس ها، احساس گناه كرده و حس خود ارزشمندی آنها كاهش می یابد (روس، 1963). در مطالعه مربوط به سازگاری والدین با بچه های خود كه دارای ناتوانی های جدی هستند والدین با احساس تهدید نسبت به عزت نفس خود رو به رو می شوند، تهدیدهایی كه با وظایف والدین آنها تداخل می‌كنند (مینتزر، آلس، ترونیك، و برازلتون، 1985). خودٍ تولد این قبیل كودكان به مثابه شوكی جدی است كه به خود ارزشمندی آنها ضربة جدی وارد می‌كند. دورة پس از تولد با كاهش عزت نفس و عدم تعادل مداوم همراه می‎شود. چه از لحاظ نقش والدین از كودك ناتوان به عنوان یك شخص جدا و منفك از خودشان نگهداری می‌كنند.

صرفنظر از بحران های گاه به گاه در اثر وقوع یك حادثه كه پدر و مادر برای رویارویی با آن آمادگی ندارند، خود ناتوانی می‎تواند دلبستگی والدینی و صمیمیت آنها را مورد تهدید قرار دهد زیرا توجه آنها را تحت تأثیر قرار می‎دهد. كودك ممكن است نسبت به ابراز علاقة والدین حساسیت كمتری نشان دهد، كمتر لبخند بزند، و مشكلاتی از لحاظ تغذیه داشته باشد، یا ممكن است تماس چشمی كمتری نشان دهد. همة این موارد می‎توانند از ایجاد پیوند بین والد و فرزند محدودیت ایجاد كند. والدین كودك را موجودی جدا از خود قلمداد می كنند، به عنوان موجودی هم با جنبه های مثبت و هم مشكل از (ترنبول و همكاران، 2005). یك چنین نوزادی نه فقط از لحاظ روانی خود را جدای از دیگران تلقی می‌كنند لیكن مراقبان نیز می‎توانند نیازها آنها را تشخیص دهند و هر طور كه شده به آنها واكنش نشان می دهند. با انجام چنین كاری، حس ارزشمندی مجدداً احیا می‎شود.

جعبه دانلود

برای خرید و دانلود فایل روی دکمه زیر کلیک کنید
دریافت فایل


کاملترین فایل مقاله بررسی تربیت دینی در نوجوانان

مقاله بررسی تربیت دینی در نوجوانان در 27 صفحه ورد قابل ویرایش

دسته بندی: علوم انسانی

فرمت فایل: doc

تعداد صفحات: 27

حجم فایل: 19 کیلو بایت

مقاله بررسی تربیت دینی در نوجوانان در 27 صفحه ورد قابل ویرایش

مقدمه:

از آنجائیكه نظام مقدس جمهوری اسلامی فقط و فقط از طریق اعتماد عمیق اقشار ملت به اسلام عزیز متداوم و پایدار می‌ماند و نظام جمهوری اسلامی چیزی جز ظهور حیات اسلامی در عرصة فعالیتهای فردی و اجتماعی نیست بنابراین لازم است كه بیش از پیش در این راستا همت گمارده شود. و به گونه‌ای عمل كرد كه در نسل جدید ما و نسلهای بعدی دچار اضطراب و نگرانی و بیم و هرای نشوند و چه بسا یك عملكرد غلط در این زمان از طرف تربیت‌كنندگان از پدر و مادر گرفته تا مربیان مقاطع مختلف تحصیلی یأس و ناامیدی را در روحیة این عزیزان ایجاد كند و روح دین باور و وجدان پاك نوجوانان را پدران و مادران آیندة این مرز و بوم سست و بی‌حاصل نماید پس توجه داشته‌باشیم كه وظیفة خطیری بر دوش نهاده شده‌است كه با اندكی لغزش در انجام آن در پیشگاه خداوند متعال پاسخگو نخواهیم بود و چه زیباست كه در صورت پاسخگویی سربلند و سرافراز بیرون آئیم. پس بیائید عاقلانه عمل كنیم و از خود ستائیهای بی‌مورد دست برداریم و تربیت نسل سالم و صالح را داشته باشیم كه این جز در سایة باوراندن باورهای مذهبی در نوجوانان و جوانان و نسل نو نیست البته به طور عاقلانه و استفاده از تكنیك‌های دین‌ باروانه كه اگر مربیان ما خود را مجهز به این هنر نباشند و خود را با خواسته‌های پاك جوانان و نوجوانان آشنا نكند و آنرا در جهت صحیح هدایت ننمایند جفای بزرگی به جامعة بشریت از جمله مذهب تشیع نموده‌اند كه البته وظیفه‌ای بسیار سنگین است و چه بسا از پیامبراكرم (ص) نقل شده‌است كه معلمی شغل انبیاء است پس از این‌جا به ظرافت و مسئولیت خطیر خود با دقت بنگریم و از زیر این مسئولیت با بهانه‌های واهی شانه خالی نكنیم كه اگر چنین كنیم لایق انسانیت نیستیم و اگر پدران و مادران در این یعنی در جهت دین‌باوری و تقویت مذهب در فرزندانشان كوتاهی كنند باید این را بدانند كه لایق پدر و مادری نیستند و باید خودشان را مواخذه نمایند در پیشگاه خداوند بسی سنگین تر و سخت‌تر است.

و باید همة این سخنان چنین برداشت كرد كه:

مسلمانان مسلمانی زسر گیرد كه كفر از شرم یار بد مسلمان‌وار می‌آید.

موضوع: راههای مؤثر در تربیت دینی نوجوانان

مسئله: بررسی عوامل مؤثر در تقویت در نوجوانان

بیان مسئله: بسیار مشاهده می‌شود كه اولیاء و مربیان از تربیت دینی نوجوانان گله و شكایت می‌كنند و آنها را افرادی لامذهب و فراری از دین می‌پندارند و به هر نحوی در صددند كه این وصلة ناهمرنگ را به نوجوانان بچسبانند و به هر طریقی شده خود را از زیر بار مسئولیت بزرگ و خطیر مذهبی بار‌آوردن فرزندان‌شان شانه خالی نمایند كه البته شاید بتوان تا اندازه‌ای این مسائل را به نوجوانان نسبت داد ولی اگر ما خود در كار خود دقیق شویم مشاهده می‌كنیم كه نوجوان در ابتدای راه است اگر به او جهت داده شود و صحیح برنامه‌ریزی شود او به خوبی می‌تواند خود را دریابد و آنچه را روح پاك و بی‌آلایش او طلب می‌كند به آن دست پیدا كند كه در این تحقیق محقق سعی برآن دارد كه عوامل مؤثر در تربیت دینی نوجوانان را مورد بررسی قرار داده و سطح عملكرد تقویت‌كننده‌هایی مثل خانواده و مدرسه و وسایل ارتباط جمعی را شناسایی و معرفی نماید و تا حد امكان برای رفع موانع و نواقص گام بردارد.

تعریف تئوری تربیت دینی

تربیت بدنی مجموعه‌ای از اقدامات و تلاشها و زمینه‌سازیها برای ایجاد دگرگونی در فكر و عمل است كه منطبق با آن فكر و عمل دارای جنبه‌های موضع‌گیرانه براساس آن باشد.

اهمیت و ضرورت تحقیق

چون در جامعة فعلی با جمعیت جوانان و نوجوانان بیش از جمعیت كودكان و بزرگسالان می‌باشد و این نگرانی برای اولیاء و مربیان ایجاد شده كه آیا نسل جوان ما می‌تواند همانند نسلهای قبل دین‌باوری عمیق داشته‌باشد و چگونه می‌توان این گرایش به مذهب را در روحیه نوجوانان بیش از پیش ایجاد كرد بر آن شدیم كه در این جهت قدمهایی را برداریم و به آنچه حقیقت است دست یابیم باید نسل امروز را شناخت و منطبق با مبنای روحی او دین را به عرضه داشت آنچه در زمان حال از وضعیت دین‌باوری در نسل جدید پیداست این است كه باید قبول كرد این نسل قبل از این كه با مذهب به جنبه‌های ظاهری آن بنگرد بیشتر با مبنای حكمت و استدلال انس و الفت دارد گویا كه نوجوان با نمونه‌ای از مردم آخرالزمان هستند كه در حدیث اما سجاد (ع) می‌باشد كه می‌فرمایند (خداوند می‌دانست كه در آخرالزمان مردم متعمقی می‌آیند و لذا خداوند شش آیه اول سورة حدید و قل هو الله احد را برایشان آورد و از طرفی نیز باید متوجه بود كه علم كلام قدیم برای توجه این نسل كافی نیست و غذای این نسل در تفسیر قیم‌المیزان قرار دارد كه باید معلمین دینی ما با انس طولانی با آن كتاب شریف خود را آمادة جوابگویی به سؤالاتی كنند كه علامه طباطبائی‌ (ره) از قبل پیش‌بینی كرده‌است. پس در واقع ایجاد دین‌باوری چنین نسلیكه زمینه‌ساز ظهور ولی‌عصر (ارواحنا له الفداه) می‌باشد نیاز به تعمق و تدبر و بینشی نو و جدید دارد كه محقق را بر آن داشت در این جهت مطالعاتی را داشته و اطلاعاتی را در جهت تقویت دین‌باوری و مذهب در نوجوانان كسب كند چرا كه برداشت نادرست از دین و مذهب خسارات جبران‌ناپذیری را به بار خواهد آورد.

امروزه غالباً می‌بینیم معانی و مفاهیمی كه ما از اسلام داریم خاصیت حیات‌بخشی و ایجاد زندگی ندارد پس ناچار باید تجدیدنظری در این معانی و مفاهیم بكنیم ما باید تصور خودمان را تصحیح كنیم و این است معنی احیاء تفكر اسلامی در نسل جدید.

(مطهری مرتضی – حق و باطل صفحة 136)

غالب مفاهیم اخلاقی و تربیتی اسلام اگر نگوئیم تمام آنها به شكل وارونه الان در افكار مسلمانان وجود دارد.

(حق و باطل 123 آیت الله مطهری ره)

برای ما لازم و ضروری است كه تفكر اسلامی خودمان را به شكل زنده‌ای در آوریم تلقی خودمان را از اسلام عوض كنیم نگاهی كنیم شاید مثل كسی كه قبایی یا كتی را وارونه پوشیده ما هم لباس اسلام را وارونه پوشیده‌ایم واقعاً ما باید تجدیدنظری در مسلمانی خودمان بكنیم.

(مطهری مرتضی – حق و باطل صفحة 85)

همچنین باید اهمیت و ضرورت این تحقیق را در این بدانیم كه

تربیت دینی در عصر ما می‌تواند به دلایل زیر باشد

1- گسترش و توسعة جرائم مختلف كه طبق آمار رسمی به شدت روبه افزایش است.

2- توسعة خطر اعتیاد به همه صورتهایش از استعمال هروئین، مرفین و مشروبات الكلی و كنترل در كشورها و حتی در ممالك ما خطر كه همچنان خطر رو به افزایش است.

3- توسعة تبلیغات دشمن در عرصة جهانی برای فاسد نمودن اخلاق جوانان با امكاناتی مثل اینترنت و ماهواره و …

4- سوء استفاده از مذهب‌پذیری مردم و القائات وارونه از طریق مكتبها و فلسفه‌های خطر‌آفرین

5- وجود دو راهیها و شك و تردید در زمینة مذهب كه از خصایص دوران نوجوانی است.

6- وجود زمینه‌های برای دستیابی به بی‌قیدی‌ها و احساس رهایی در نوجوانان كه می‌توانند وسیله‌ای برای سودجویی دشمنان باشند.

7- نیاز به پناهگاهی امن و مطمئن كه در تنگناها نوجوان بتواند به آن رجوع كند و در پناه آن قرار گیرد.

(تربیت آذر 86)

هدف كلی

آنچه در این تحقیق به عنوان موضوع اصلی مورد توجه قرار گرفته است بررسی عوامل مؤثر در تربیت دینی نوجوانان می‌باشد كه در آن متغیرهایی از قبیل:

1) بررسی عوامل مؤثر خانوادگی در تربیت دینی نوجوانان

2) بررسی عوامل مؤثر مدرسه‌ای در تربیت دینی نوجوانان

3) بررسی عوامل مؤثر وسایل ارتباط جمعی در تربیت دینی نوجوانان

سؤالات تحقیق

1) تا چه میزان عوامل خانوادگی در تربیت دینی نوجوانان مؤثر است.

2) تا چه میزان عوامل مدرسه‌ای در تربیت دینی نوجوانان مؤثر است.

3) تا چه میزان عوامل وسایل ارتباط جمعی در تربیت دینی نوجوانان مؤثر است.

در این تحقیق

متغیر مستقل: عوامل (خانوادگی، مدرسه‌ای، ارتباط جمعی)

متغیر وابسته: تربیت دینی می‌باشد.

تاریخچه:

با نگاهی به گذشته می‌توان چنین دریافت كه انسان از همان ابتدای خلقت به گونه‌ای علاقه‌مند بوده‌است كه خود را ایجاد شده از منبع خاصی كه مافوق توان و قدرت خودش می‌باشد بداند برای همین به این موضوع توجه خاصی داشته‌است چرا كه انسان از همان اوایل احساس وابستگی به وجود نامتناهی را داشته كه عقده‌ها و نگرشهایش را با او بازگو كند و مشكل گشایش او باشد پس با نگاه اجمالی به گذشته‌های دور و تاكنون به این نكته می‌رسیم كه كتبه‌ها و مقابر نشانگر و بیانگر همین موضوع‌اند كه انسان از زمانهای بسیار دور به چیزهایی مثل سنگ، خورشید، ماه، ستارگان، باد و غیره اسناد خدایی بسته و نسل خود را به عنوان اینكه به این منشاء‌های قدرت احترام بگذارد تربیت می‌كرده و فرزندان خود را نیز نسل به نسل به این قدرتها وابسته می‌نموده است. تا اینكه وسیلة هدایتی بنام انبیاء الهی برای جهت دادن به این نوع تربیت دینی فرستاده شد و ایسان با بیدار كردن ازهان و افكار به انسان جاهل نمودار كردند كه آن قدرت مافوقی كه به دنبال آن هستند خداست و قابل دیدن نیست پس با این مختصر نگارش به سخنی كلی‌تر در زمینة تاریخچة تربیت دینی می‌پردازیم.

انسان از همان ابتدا با آثاری كه از خود به جای گذاشته به مقوله‌هایی چون خدا، روح، غیب، زندگی، مرگ و زندگی پس از آن توجه خاصی داشته.

این احساس تعلق هرچه و به هر دلیلی بوده در انسان پدید می‌آمده و اشتیاق و آرزوهای خود را در آن می‌جسته با آن احساس امنیت می‌كرد و كمال‌جویی و بی‌نهایت طلبی خود را با آن پاسخ می‌گفته در فرد راز هستی را در آن می‌دیده‌است و پیش از اینكه پدیدار هستی را بتواند به گونه‌ای فلسفی و آنگاه علمی و تجربی برای خود تبیین كند انسان با همین اعتقادات دینی عطش ذهنی خود را فرو نشانیده است.

روانشناس، پزشك و فیلسوف سویسی دین را قدیمی‌ترین تظاهرات روحی انسان عنوان كرده‌است كه نه تنها یك پدیدة اجتماعی و تاریخی است بلكه یك مسئله روانشناختی است.

«فراستخواه 1373»

سوال اول

بررسی عوامل موثر خانوادگی در تربیت دینی نوجوانان

از سخنان پیامبر اكرم (ص) می‌باشد كه تا 21 سالگی سه دوره 7 ساله را قائل شده‌اند كه دوره دوم یا 7 سال دوم مرحله پذیرش است كه نوجوان به مرحله تصمیم‌گیری نرسیده و زمینه فكری انضمامی دارد و به شكل دادن و كنترل و هدایت محتاج است. از این رو اطلاعت از مربیان و والدین برای وی به طور جدی مطرح می‌شود.

(اخلاق و تربیت اسلامی – رهبر، محمدتقی ص146)

نوجوان عضو لاینفك خانواده است. همانطور كه عضو سالم برای بدن مفید و سازنده است نوجوان نیز كه عضوی از اعضای خانواده به شمار می‌آید، در صورت سلامت خانواده از منافع از سود می‌برد و در صورت فاسد و آلوده‌بودن نوجوان، خواه و ناخواه خانواده آسیب خواهد دید. همان‌طور كه حفظ سلامت اعضاء بدن برای هر انسان لازم و ضروری است هدایت و ارشاد نوجوان نیز برای پدران و مادران امری اجتناب‌ناپذیر است.

نوجوان دوره كودكی را پشت سر گذاشته و هنوز به مرحله بزرگسالی نرسیده است. نه می‌تواند همانند كودك مطیع و فرمانبردار باشد و نه همانند بزرگسالان از قدرت تصمیم‌گیری برخوردار است. لذا در مرحله دشوار شك و تردید و ابهام به سر می‌برد و از همه دشوارتر اینكه در حال شكل‌گیری است. در این سن هر نوجوانی می‌كوشد به رفتار و كردار خود شكل بدهد و كمترین بی‌توجهی و بی‌دقتی موجب می‌شود كه شامكه گزیده شده نامطلوب و نازیبا باشد و در نتیجه پسر نوح آبروی خانواده خود را بر باد دهد و باز روشن است كه بازسازی نوجوان به این امكان‌پذیر نیست و به این آسانی‌ها نمی‌توان نوجوان را به كمالات فطری اولیه دعوت كرد زیرا ترك عادت موجب مرض است. از این گذشته نوجوان یك امانت الهی است.

(خانواده و فرزندان – استادان طرح جامع آموزش خانواده ص 41)

اما زین‌العابدین (ع) در «رساله حقوقیه» می‌فرمایند:

«فرزندت را به سوی پروردگارت رهنمون ساز»

دقت و اهتمام در این جمله این واقعیت را آشكار می‌كند كه رسالت پدران و مادران در دوره نوجوانی و جوانی بسیار دشوار است زیرا ایجاد روحیه خداشناسی كاری بسیار دشوار و دقیق است و شاید یتوان ادعا كرد كه اگر پدری توفیق یابد و به انجام این رسالت عظیم بپردازد بسیاری از خواستهای نوجوان و جوان خود به خود برآورده می‌شود. زیرا وقتی نوجوانی خدا را بشناسد همه استعدادهای درونی او یكی پس از دیگری شكوفا خواهد شد.

در سوره لقمان: حضرت لقمان به فرزندش سفارش می‌كند: «پسرم از شرك به خدا پرهیز كن زیرا شرك ستمی بس بزرگ است.»

همچنین باید توجه داست كه انتقال حق خداشناسی بسیار دشوار است زیرا تا پدر و مادر الگوی عملی برای جوان نباشند هرگز این انتقال صورت نخواهد گرفت.

(خانواده و فرزندان – استادان طرح جامع آموزش خانواده ص 44)

ناگفته نماند كه هر قدر پدران و مادران قویتر و راسخ‌تر نقش الگویی را عهده‌دار باشند تأثیر و جذب فرزندان آنان سریعتر خواهند بود.

براساس این اصل همه پدران و مادران باید تلاش كنند در امور دینی و اخلاقی برای فرزندان خود مدل و الگو باشند.

امام جعفر صادق (ع) می‌فرمایند: «مردم را به اعمال و كردار نیكوی خود به خوبیها راهنمایی كنید زیرا در این نوع دعوتها افراد مجذوب انسانهای شایسته می‌گردند و ناخودآگاه به همانندی و همسانی می‌پردازند.

(خانواده و فرزندان – استادان طرح جامع آموزش خانواده ص 58و59)

نتیجه‌گیری:

خانواده مهم‌ترین كانون در الگودهی و تربیت دینی نوجوان می‌باشد. لذا پدر و مادر و فرزندان بزرگتر خود باید نمونه درستی از یك فرد مذهبی باشند تا نوجوان سر در گم و شكاك، دچار سردرگمی بیشتر نشود و حقیقت را به وضوح دریابد و در جهت تربیت دینی صحیح با خانواده قدم بردارد.

سوال دوم

بررسی عوامل موثر مدرسه‌ای در تربیت دینی نوجوانان

مدرسه بعد از خانواده دومین نقش را ایفا می‌كند. نهاد مدرسه به عنوان فرایندی است كه در آن تجارب آموزشی، نگرشها و موافقتها یا شكستها شكل می‌گیرد.

معلم در ساختن خصال و شخصیت كودكان و نوجوانان نقش مهم و موثری دارد.

اكر اهداف اتخاذ شده در نهادهای مدرسه و خانواده از نظر تربیت مذهبی منطبق بر یكدیگر باشند مهمترین عامل در تكوین شخصیت مذهبی دانش‌آموزان به شمار می‌روند. آنچه امروزه به حسب عادت در تكوین شخصیت مذهبی دانش‌آموزان به شمار می‌روند. آنچه امروزه به حسب عادت دیرینه تمامی هم و غم متولیان مدارس را بیش از هرچیز دیگر به خود اختصاص می‌دهد توجه صرف به برنامه‌های آموزشی است. در حالی كه مدرسه تنها مسئول اجرای برنامه‌های آموزشی و دعوت از معلمان و دانش‌آموزان برای آموزش و گرفتن امتحان و اعلام نتیجه نمی‌باشد.

بلكه مدرسه نهاد تعلیم و تربیت است و باید برنامه‌های جامعی برای رشد علمی، اخلاقی، مذهبی، عقلی، عاطفی، سیاسی و اجتماعی دانش‌آموزان داشته و همه عوامل موجود در مدرسه را برای تحقیق همه جانبه این برنامه‌ها بسیج كرد.

خطوط مرزهایی كه فقط تربیت دینی فرزندان را در محدوده مربی پرورشی مشخص كرده‌است را باید شكست و تمامی دست‌اندكاران مداری با هم در این راه قدم بر‌دارند. چرا كه سوابق نشان‌داده كه نوجوان از هر فردی به گونه‌ای خاص تاثیر می‌پذیرد و الگو می‌گیرد و چه زیباست كه الگوگیری نوجوان در مسائل و تربیت دینی از دبیران و معلمان دلسوز و متعهد و مذهبی (به معنی واقعی) الگو بپذیرد.

نتیجه‌گیری:

نتیجه اینكه همه اولیاء و مربیان مدرسه باید هماهنگ عمل نمایند و خود نمونه خوبی از یك الگوی مذهبی و دینی باشند و با رفتار و اعمال خود نوجوانان را در این جهت راهنما باشند چرا كه فقط مربی پرورشی مسئول تربیت دینی فرزندان این مرز و بوم نیست، همه در این امر شریكند و باید هماهنگ عمل كنند.

جعبه دانلود

برای خرید و دانلود فایل روی دکمه زیر کلیک کنید
دریافت فایل